آشنايى با تاريخ تفسير و مفسران ( فارسى ) — الصفحة ٢٨٤
امتيازات بر جسته تفسير بيضاوى
خلاصه كشاف باشد . استاد معرفت مىنويسد : اين تفسير اساسا مختصر و خلاصه تفسير كشاف زمخشرى است ؛ ولى از تفسير كبير فخر رازى و همچنين از تفسير راغب اصفهانى نيز بهره گرفته و پارهاى اقوال و آراى صحابه و تابعان را نيز در آن آورده است . « 1 »
امتيازات بر جسته تفسير بيضاوى
امتيازات بر جسته تفسير بيضاوى
ويژگيهاى اين تفسير به قرار ذيل است :
1 . طرح مطالب لازم تفسيرى با اسلوبى جالب ، موجز و مختصر ؛
2 . ذكر آرا و اقوال صحابه و تابعان ؛
3 . توجه به قرائتهاى مختلف ؛
4 . بيان مسائل ادبى و نحوى به صورت مختصر ؛
5 . توجه به تفسير آيات الاحكام و بعضى مسائل فقهى ، بدون طولانى كردن آن ؛
6 . احتراز از اخبار و روايات اسرائيلى ؛
7 . زيركى در طرح اخبارى كه احتمال ضعف در آنها وجود دارد با تعبير « گفتهاند » يا « روايت كردهاند » ؛
8 . طرح مسائل طبيعى متناسب با آيات مورد نظر . « 2 »
بيان امتيازات و اهميت و ارزش يك تفسير به معناى خالى بودن از نقصان نيست . برخى از مشكلات تفسير بيضاوى عبارتند از :
1 . در برخى مطالب بسيار مهم و اساسى ، كوتاهى و اشكالات ديده مىشود ؛ از جمله نسبت دادن سهو به پيامبران الهى و نفوذ شيطان در آنان ؛ « 3 »
2 . در بسيارى از موارد خالى از تحليل ، استدلال و ادله كافى است ؛ از جمله پذيرش بال براى فرشتگان در ذيل آيهء اوّل سوره فاطر « 4 » و . . . . « 5 »
( 1 ) . التفسير و المفسرون في ثوبه القشيب ، ج 2 ، ص 43 ( 2 ) . همان ( 3 ) . ر . ك : عبد اللّه بن عمر بيضاوى ، انوار التنزيل ، ج 2 ، ص 32 ؛ ج 4 ، ص 18 . ( 4 ) . همان ، ج 3 ، ص 416 ( 5 ) . ر . ك : همان ، ج 1 ، ص 184 ، 438 ، 410 .