آشنايى با تاريخ تفسير و مفسران ( فارسى ) — الصفحة ٢٠٢

موضع طبرى در برابر اهل بيت عليهم السلام

2 . تفسير قرآن به قرآن : در موارد نادرى نيز مشاهده مىشود كه طبرى براى تفسير يك آيه به خود قرآن استشهاد كرده است .

موضع طبرى در برابر اهل بيت عليهم السلام

موضع طبرى در برابر اهل بيت عليهم السلام

برخورد مفسران و تفاسير اهل سنت با آياتى كه دربارهء اهل بيت عليهم السلام مىباشد ، يكسان نيست . برخى معتدل بوده و فضايل اهل بيت عليهم السلام را نقل كرده‌اند و برخى بنا را بر حذف فضايل ايشان گذاشته‌اند . از بررسى موارد مختلف در تفسير طبرى روشن مىشود كه ايشان از گروه دوم بوده است .

در ذيل آيات : . . . الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ . . . « 1 » ، يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ . . . ، « 2 » سورهء « كوثر » ، سورهء « انسان » « 3 » و آيه قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى « 4 » بحثهاى مفصل و ديدگاههاى مختلفى مطرح كرده ؛ اما از طرح اينكه اين آيات دربارهء اهل بيت عليهم السلام است ، طفره رفته - با اينكه روايات فراوانى از اهل سنت وارد شده - يا ارتباط آيه به اهل بيت عليهم السلام را به شدت نفى مىكند . وى راجع به امامت اهل بيت عليهم السلام نيز چيزى بيان نكرده است . « 5 » افزون بر آن ، در ذيل آيه شريفه إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا . . . « 6 » ضمن بيان ديدگاههاى مختلف ، تنها يك نقل آورده است كه آيه دربارهء حضرت على عليه السلام است كه صدقه داده ؛ ولى اينكه چه ارتباطى با ولىّ بودن يا امامت دارد ، چيزى ابراز نكرده است ؛ مثلا در سورهء كوثر مىگويد :

قال الخير الكثير ، قال الخير الكثير و القرآن و الحكمه ، قال خير الدينا و الآخر ، قال هو الخير و النبوة و القرآن ، قال هو النبوة و الاسلام ، قال هو حوض اعطاه فى الجنّه

اينها همه متن رواياتى است كه نقل مىكند ؛ سپس در انتخاب ديدگاه خود مىگويد :

( 1 ) . مائده ، 3 ( 2 ) . مائده ، 67 ( 3 ) . انسان ، 7 - 11 ( 4 ) . شورى ، 23 ( 5 ) . ذيل آيات مربوط ؛ از جمله ج 14 ، ص 311 ( 6 ) . جامع البيان ، ج 4 ، ص 82