ديوان اشعار منسوب به حضرت امير المؤمنين على ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٠.٤٧

ترجمه منظوم شوقى از ديوان منسوب به حضرت على عليه السّلام

شخصيت شوقى نوشته‌اند مختصر ، نارسا و غالبا تكرارى است . حتى برخى ازين كتب ، شرح حال او را با شوقى يزدى كه از اعقاب خواجه رشيد الدين بوده و در هرات مىزيسته در هم آميخته‌اند . برخى نيز او را تبريزى و منشى سام ميرزاى صفوى دانسته‌اند 78 . بنابراين براى ذكر بخشى از شرح حال اين شاعر گمنام تنها مىتوان به مقدمهء خود او در ترجمه ديوان منسوب استناد كرد .

آن‌چنان‌كه شوقى در مقدمه ديوان ذكر كرده است ، براى كسب علم و دانش راهى سفر مىشود و مدتى در بغداد اقامت مىكند :

چون شدم آگاه ز فضل خداى * بر سفر افتاد مرا عزم وراى

چند گه از خدمت ارباب جود * مسكن من خطهء بغداد بود

روزى در هنگام مطالعه ديوان اشعار حضرت على عليه السلام وجد و حال به او دست مىدهد :

روزى از آمد شد خيل خيال * بود مرا با دل خود وجد و حال

پيش من اشعار امام تمام * حاكم احكام و امير كلام

آنكه زبانش به حديث و بيان * آمده مفتاح در آسمان

دفتر و ديوان شه اهل بيت * سر به سر ابيات همه شاه بيت

هر يك از آن بيت ز روى شرف * درّ گرانمايهء بحر نجف

سپس افسوس مىخورد كه چرا عجمىگويان نمىتوانند ازين گوهرهاى غيبى بهره‌اى ببرند :

با دل خود گفتم ازين گفته‌ها * فايده نبود عجمى گوى را

حيف كزين گونه گهرهاى غيب * جوهريان را نبود نقد جيب

پس بر آن مىشود تا ديوان را به نظم فارسى ترجمه كند :

همتم انديشه اعلا گرفت * پيشتر از منزل خود جا گرفت

گفت چو در ملك سخن فارسى * طرح فكن ترجمه‌اى فارسى

لكن چون مىداند ترجمه چنين ديوانى كارى بس دشوار است ، تنها به برگرداندن الفاظ آن به فارسى همت مىگمارد و از هر گونه دخل و تصرفى در اصل ابيات ، خوددارى مىكند :