ديوان اشعار منسوب به حضرت امير المؤمنين على ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٦

تعليقات فارسى

حال يكى از آل هاشم قيام مىكند تا اهل ظلم را خوار گرداند .

5 / 264 : سرعت كنيد : در ترجمه عجلوا به جاى بشتابيد و تعجيل كنيد به كار رفته است .

1 / 266 : مطل به معنى درنگ و تأخير در عمل به وعده است كه در بيت شوقى ترجمه نشده است .

5 / 266 : مصراع اول تعقيد دارد : عقل براى انسان مثل شمشير است و تن او غلاف آن .

1 / 267 : مصراع اول تلميح به آيه شريفه : « اقْتَرَبَتِ السَّاعَةُ وَ انْشَقَّ الْقَمَرُ . » ( القمر : 1 )

مصراع دوم تلميح به آيه شريفه : « إِذا زُلْزِلَتِ الْأَرْضُ زِلْزالَها . » ( الزلزلة : 1 )

2 / 267 : مصراع اول تلميح به آيه شريفه : « وَ تَسِيرُ الْجِبالُ سَيْراً . » ( الطور : 10 )

مصراع دوم تلميح به آيه شريفه : « وَ هِيَ تَمُرُّ مَرَّ السَّحابِ . » ( النحل : 88 )

3 / 267 : مصراع اول تلميح به آيه شريفه : « تَكادُ السَّماواتُ يَتَفَطَّرْنَ مِنْهُ وَ تَنْشَقُّ الْأَرْضُ . » ( مريم : 90 )

مصراع دوم تلميح به آيه شريفه : « وَ أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ أَثْقالَها . » ( الزلزلة : 2 )

4 / 267 : تلميح به آيه شريفه : « وَ قالَ الْإِنْسانُ ما لَها . » ( الزلزلة : 3 ) . بيت شوقى تعقيد دارد و ضبط نسخه بدلها نيز صحيح نيست . مفهوم بيت عربى چنين است : چاره‌اى نيست از پرسنده‌اى از مردم كه بگويد در آن روز چيست آن را ؟

5 / 267 : تلميح به آيه شريفه : « يَوْمَئِذٍ تُحَدِّثُ أَخْبارَها بِأَنَّ رَبَّكَ أَوْحى لَها » ( الزلزلة : 4 و 5 ) . در مصراع اول عربى ، ربها مفعول است اما شوقى آن را فاعل ترجمه كرده است .

6 / 267 : تلميح به آيه شريفه : « يَوْمَئِذٍ يَصْدُرُ النَّاسُ أَشْتاتاً لِيُرَوْا أَعْمالَهُمْ . » ( الزلزلة : 6 )

آنجا مقيم آيد به پا : آنجا بر پا مىايستد .

7 / 267 : تلميح به آيه شريفه : « فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ . » ( الزلزلة : 7 )

8 / 267 : مصراع دوم تلميح به آيه شريفه : « لِيَحْمِلُوا أَوْزارَهُمْ كامِلَةً يَوْمَ الْقِيامَةِ . » ( النحل : 25 )

9 / 267 : مصراع اول تلميح به آيه شريفه : « فَسَوْفَ يُحاسَبُ حِساباً يَسِيراً . » ( الانشقاق : 8 )

مصراع دوم : ( بر او ) ترجمه عليها به معنى آنچه عليه اوست و ( مر او ) ترجمه له يعنى آنچه با او و به نفع اوست . يعنى پادشاه قادر در آن زمان به حساب اعمال او رسيدگى مىكند ، يا اين محاسبه به ضرر او تمام مىشود يا به نفع او ، هرچه حكم خداوند باشد .

10 / 267 : تلميح به آيه شريفه : « وَ تَرَى النَّاسَ سُكارى وَ ما هُمْ بِسُكارى وَ لكِنَّ عَذابَ اللَّهِ شَدِيدٌ . » ( الحج : 2 ) ميبدى مصراع دوم را چنين ترجمه كرده : « و ليكن بيند چشم آنچه