مرآة العارفين ومظهر الكاملين في ملتمس زبدة العابدين ( فارسى ) — الصفحة ١٩
تقسيم فاتحة الكتاب بين خداوند و بندهاش
و چون بنده گويد : اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ ، صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَ لَا الضَّالِّينَ ، خداوند فرمايد : اين بندهام راست و بندهام را آنچه را بخواهد فراهم است .
بنابراين از آغاز فاتحه تا . . . مالِكِ يَوْمِ الدِّينِ ، متعلق صرف به حقتعالى است ، و از اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ تا . . . پايان فاتحه ، متعلق صرف به بنده است ، اما : إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ نَسْتَعِينُ : متعلق به حقتعالى و بنده مىباشد .
براى تحقيق اين اقسام و روشن شدن آنها ، ما دايرهاى را ترسيم كرده و آن را به دو بخش - به سبب خط مايز بين آندو - تقسيم كرده و بخشى را براى حق و بخشى را براى بنده ، و بخشى را مشترك بين آندو قرار داديم ، و آن دايره اينگونه است :
دايرهء فاتحه