برهان رسا ( مقامع رشيق لمنكري طب العتيق ) ( فارسى ) — الصفحة ١٩٢

م

مجوّد : ترقىدهنده

محترفين : اهل فن ، صاحب پيشه

محظور : امر حرام ، قدغن

محكمه : مطب

محمّر : سرخ

مخاديم : بزرگان

مختضب : كسى كه خضاب و رنگ كرده است .

مخلب : چنگال مرغ شكارى

مدافع : جمع مدفع : محل دفع ، خروجى

مرآت : آيينه ، آينه

مراره : زهره ، كيسه صفرا

مراق : مراق را هم پوست شكم ، هم عضله‌هاى شكم و هم غشاء خارجى صفاق و بعضى پوست شكم با غشاء و عضله‌هاى زير آن دانسته‌اند .

مرام : منظور ، مقصود ، مطلوب

مرايا : علمى كه شناخته شود بوسيله آن كيفيت مقدار اشيا بسبب قرب و بعد آنها از نظر بيننده . به عبارت ديگر علمى كه از آن وضعيت حس بينايى را از جهت كيفيت شعور او به محسوسات او معلوم كنند .

فايده اين علم پى بردن به خطاى باصره است و به كمك آن مساحت اجرام را از فواصل دور اندازه گيرند .

مرتجلا : براى اولين‌بار ، فى البداهه ، بدون مقدمه

مرتكز : جايگزين كردن

مرضى : جمع مريض ؛ بيماران

مروحه : بادبزن

مزعج : از جاى بركننده

مزعجه : رنج‌آور ، ناآرام‌كننده

مزيّره : مزوّره ؛ غذاى نرم و ساده كه به بيمار دهند تا ميلش به طعام بر طرف شود و در حقيقت غذائيت زيادى ندارد .

مسام : سوراخ‌ها و منافذ بدن

مسبوق : آشنا

مستحسن ننمايد : نيكو نشمرد

مستظرفه : ظريف

مستعلج : بيمار ، درمان‌جو ، مددجو

مستوقد : منشأ ، جايگاه ( آتش‌افروزى )

مشبّكات : شبكه

مشطّب : در تحفه حكيم مومن آمده : جدا گرديدن و دور شدن و پوست بازكردن است و در ادويه آنچه را به اين صفات باشد مشطّب گويند .

مشعر : حس و حواس ؛ جمع آن مشاعر است .

مشوىّ : بريان كرده

مصارعت : كشتى گرفتن

مصحوب : همراه

مصدّق : داور

مصعّد : تصعيد شده