برهان رسا ( مقامع رشيق لمنكري طب العتيق ) ( فارسى ) — الصفحة ١٨٧
س
ذ
ذ
ذبول : لاغرى ، ضعف ، خشكيدگى ، زار و نزارى
ذكىّ : تيز ، زيرك ، تيزياب
ذوسنطاريا : ديسانترى ، اسهال خونى
ر
ر
رساتيق : جمع رستاق : روست
رشيق : رشق ، انداختن به تير و غير او است .
رضابيّه : بزاقى
رضاعى : شيرى
رطوبات رضابيّه : آب دهان ؛ بزاق
رعاف : خونريزى بينى
رغوه : كف ، كفك ، سرشير
رفاده : پارچه‌اى كه با آن زخم را ببندند ، جراحت‌بند ، رگ‌بند ، خسته‌بند ؛ كيسه
رمد : درد چشم
رىّ : سيراب شدن
ز - ژ
ز - ژ
زجاجه : شيشه ، آبگينه
زحير : زحير حالى [ است ] كه خواند به دفع براز و چيزى دفع نشود جز مثل مخاط و گاه با كمى خون .
زلو : زالو . جلو . زرو . مكل . علق . ديوچه .
دشتى . ديوك . خرسته . درن . شلك . شلوك .
غلفج . زروك . زولو
زىّ : پوشش ، لباس ، هيئت
زيبق : جيوه ، سيماب
ژاژخايد : كنايه از سخنان ياوه و هرزه و بيهوده گفتن است .
س
س
سؤرشان : نيم‌خورده و پس‌مانده غذا
سارد : توضيح مؤلف : سرد الحديث جودت سياق اوست يعنى به نيكويى و تناسب سخن گفتن .
سبات : خواب سنگين و بيمارگونه
سجّينى : جهنمى ، وادى خاصى در جهنم
سحج : خراش
سحنه : طراوت و تازگى بر و روى
سخريّه : مجادله بيهوده
سدر : سدر : حيرتى كه باعث خيره شدن چشم شود ؛ سدر : آن را گويند كه هرگاه كه مردم بر پاى خيزد دو چشم او تاريك شود و سر او بگردد و ضعف اندرآيد و بيم باشد كه بيفتد و زود بگذرد ( ذخيره خوارزمشاهى ) .
سدس : يك ششم
سراج : چراغ
سرادق : سراپرده
سرداروج : سردارو : دواهاى خشك سوده و كوفته كه بر سر دواى مطبوخ ريزند .