برهان رسا ( مقامع رشيق لمنكري طب العتيق ) ( فارسى ) — الصفحة ١٨٦
د
حاليّه : در زمان حاضر
حبّ القرع : كرم كدو ، تنيا
حسّاد : حسودان
حشايش : گياهان خشك
حفظت شيئا و غابت عنك اشياء : به يك نكته توجه كردى و از نكته‌هاى بسيارى غافل شدى !
حليه : حليت : زيور
حمّيات : جمع حمّى به معنى تب
حنّا : همان حنا مىباشد .
حنك : كام ، سغ
خ
خ
خبز النّقى : نانى كه به درستى و خوبى تهيه شده باشد .
خبط : خطا ، اشتباه
خبه : خفه
خراطين ( خراتين ) : گلخواره ، كرم خاكى
خرد خورده‌بين : عقل نكته‌سنج
خلاع : جمع خلعت
خمس : يك پنجم
خمل : ريشه ، پرز
خوّان : جنايتكار ، خائن
خورد : خرد ، ريز
خوض : دقت‌نظر ، عميق شدن
خيشوم : بينى ، بن بينى
د
د
داء عياء : بيمارى صعب العلاج
داراشكنه : نوعى ماده سمى مركب از جيوه و آرسنيك
دبر : اندام پسين ، نشيمنگاه ، مجازا مقعد
دثار : بالاپوش ، روپوش مانند جبّه و عبا و غيره
دخومآبان : ساده‌دلان ، ساده‌انديشان
درده : آنچه از روغن و هر چيز رقيق و مايع و سايل ته‌نشيند .
درور : امتلاء و پر شدن رگها از خون
درهم : واحد وزن كه در مكانها و فرهنگهاى مختلف فرق دارد . به‌طور متوسط و تقريبى 3 گرم مىباشد .
دست خوردند : كنايه از مبتلا شدن به عاقبت بد ، عوارضش را چشيدند .
دستور : قواعد
دسمه : چرب
دسومت : چربى
دغدغه : تشويش خاطر ، خارش ، غلغلك
دلال : غمزه و عشوه
دواب : چارپايان سوارى و باركش
دهان : جمع دهن به معنى روغن
دهنيت : ماده روغنى
ديدان : كرم‌ها ؛ جمع دوده