اسرار الشهود فى معرفه الحق المعبود ( فارسى ) — الصفحة ٤٩

در بيان حقيقت قلب انسانى و جامعيت او و اشارت بدانكه در انفس ، دل مظهر علم الهى است و به مثابهء لوح محفوظ است كه ما وسعنى ارضى و لاسمائى و لكن وسعنى قلب عبدى المومن 179

49

حق نگنجد در زمين و آسمان * در دل مؤمن بگنجد اين بدان

در دل صافى توان ديدن عيان * آنچه پنهان است از خلق جهان

جمله عالم جرعه نوش جام دل * از مكان تا لامكان يك گام دل

ريخت ساقى بحرها در كام دل * هم نشد سيراب درد آشام دل

مخزن اسرار را دل شد كليد * گنج مخفى هست اندر دل پديد

هفت دريا را به يكدم در كشيد * مىزند او نعرهء هل من مزيد

ساقى و خم خانه را يك جرعه كرد * تشنه لب هر دم برآورد آه سرد

تاب نور حق ندارد غير دل * جاى كرده مغبچه در دير دل

صد هزاران آسمان و آفتاب * مشترى و تير و زهره ماهتاب

صد زمين و كوه و دشت و بحر و بر * اينكه مىبينى دو صد چندين دگر

هست از درياى دل يك قطره‌اى * در فضاى دل نمايد ذره‌اى

وسعت دل برتر است از هرچه هست * مظهر علم الهى دل شدست

ملك دل را كس نديده غايتى * در احاطه حق دل آمد آيتى

شهرهاى ملك دل را حصر نيست * پيش شهر دل دمشق و مصر چيست

قصرهاى شهر دل از گوهرست * فرش و ديوارش همه سيم و زرست

هريكى شهرى از آن صد عالمى * ساكن هريك دگرگون آدمى

خلق هر شهرى به رنگ ديگرست * آن يكى سرخ و دگر يك اصفر است

آن يكى رنگش فروزان همچو ماه * رنگ آن يك زرد گشته همچو كاه

آن يكى نيلى و ديگر گون سفيد * گشته رنگ هر يكى نوعى پديد

وان دگر يك را بود رنگش سياه * از چه از بسيارى جرم و گناه

خلق هر شهرى به نوعى آمدست * هر يكى مشغول يك كارى شده است

روى خلقى گشته تابان همچو خور * زشت گشته روى آن خلق دگر

آن يكى شهرى پر از غلمان و حور * گشته خلق شهر ديگر غرق نور

خلق شهرى واله روى نكو * خلق شهر ديگرش در گفت‌وگو

خلق شهرى مست ديدار خدا * خلق آن ديگر شده مست هوى

خلق شهرى گشته از مى جمله مست * خلق شهرى محتسب دره به دست

خلق شهرى غرقهء دريا شده * از عطش در موج دريا آمده