اسرار الشهود فى معرفه الحق المعبود ( فارسى ) — الصفحة ٣٨

اشارت به اخلاق ذميمه و حسنه و تهذيب اخلاق سيهء بحسنه و آثار و اسرار آن و در بيان آنكه بهشت و دوزخ نتايج اعمال و اخلاق حسنه و سيهء است و اين هر دو در دار دنيا با انسان است .

38

هفت دوزخ خلق بد را شد مثال * هشت جنت خلق نيكو را مآل

آتش دوزخ چه باشد ظلم و كين * ديدهء معنى گشا يك‌يك ببين

حرص و شهوت مار و مورست و سگست * رهروان را كى درين معنى شك است

كبر و عجبت را پلنگ و شير دان * ننگ و ناموس اژدهاى بىامان

شد مثال مال دنياوى حدث * زانكه دنيا جيفه‌اى باشد عبث

روبه و خرگوش مكرست و حيل * خود مثال بخل موشست و جعل

دان كه ميمون صورت تقليد بود * نيست از تقليد كس را هيچ سود

خرس در معنى يقين الحاد بود * صورت بىغيرتى خوكى نمود

يوز در معنى است خشم و بد دلى * گربه حقد و كينه و بيحاصلى

اختفا را خارپشت آمد مثال * صورت تشنيع و غيبت شد شغال

دان كه كفتار است دزدى نهان * شد طمع گرگى از او مىجو امان

آن زبانى چيست نفس پر ستيز * زينهار اى جان من از وى گريز

گر ز آتش صورت فعل بدست * روح را از وى عذاب سرمدست

مالك دوزخ هواى نفسى است * مانع لذات روح قدسى است

ذكر و طاعتهاى با روى و ريا * گشت ز قوم و حميم اندر جزا

جنت و دوزخ بود اعمال تو * فاش گردد حسن و قبح حال تو

چونكه روح و عقل شد ز ايشان اسير * شد ميان هر دو منكر با نكير

مىكنند از چند چيز از تو سئوال * يا تو از اهل رشادى يا ضلال

مىكنند آن جمله را معروض حق * تا كه باطل را جدا سازد ز حق

مىرسد از حق جزاى هر عمل * صدق صادق را ، دغايان را دغل

صورت عدلست ميزان و صراط * بر صراط حق گذر با احتياط

انحراف از هر دو جانب دوزخست * اعتدال اندر وسط چون برزخست

راه اوسط شو كه شد خير الامور * تا رهى از دوزخ پر شر و شور

تا نسازى بر صراط حق عبور * كى رسى در جنت و حور و قصور