اسرار الشهود فى معرفه الحق المعبود ( فارسى ) — الصفحة ١٨٤

توضيحات

( 155 ) ص 6 ب 21 :

قرب او ادنى شده او را مقام * ما رميت شرح حالش را تمام

مصرع اول اشاره است به آيهء 9 از سورهء نجم : فَكانَ قابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنى تا شد اندازهء پهناى دو كمان يا نزديكتر . مصرع دوم اشاره است به آيهء 18 از سورهء انفال : فَلَمْ تَقْتُلُوهُمْ وَ لكِنَّ اللَّهَ قَتَلَهُمْ وَ ما رَمَيْتَ إِذْ رَمَيْتَ وَ لكِنَّ اللَّهَ رَمى وَ لِيُبْلِيَ الْمُؤْمِنِينَ مِنْهُ بَلاءً حَسَناً إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ، پس نكشتيد ايشان را شما و ليكن خداوند كشتشان و نه تو انداختى تير را گاهى كه انداختى و ليكن خدا بينداخت و تا بيازمايد مؤمنان را از آزمايشى نكو . همانا خداوندست شنواى دانا .

( 156 ) ص 6 ب 23 :

آنكه شد عالم طفيل ذات او * لى مع اللّه كاشف حالات او

همچنين در جاى ديگر گويد :

لى مع اللّه شرح اين حالت كند * تا مبادا منكرى طعنه زند

اشاره است به حديث معروف : لى مع اللّه وقت لا يسعنى فيه ملك مقرب و لا نبى مرسل . كه صوفيه بدان استناد كنند . مولوى گويد :

لا يسع فينا نبى مرسل * و الملك و الروح ايضا فاعقلوا

( مثنوى دفتر اول ، بيت 3953 )

معناى حديث چنين است : مرا با خداوند تعالى وقتى است كه اندر نگنجد اندر آن هيچ ملك مقرب و نه پيغامبر مرسل .

( 157 ) ص 6 ب 24 :

نكتهء كنت نبيا مىشنو * گر دلى دارى به عشقش كن گرو

اشاره است به حديث كنت نبيا و آدم بين الروح و الجسد .

يا طبق روايت ديگر : كنت نبيا و آدم بين الماء و الطين . ( مجموعهء آثار فارسى شيخ اشراق ج 3 ص 374 ) .

( 158 ) ص 7 ب 1 :

چونكه شد از بحر معنى درفشان * كرده است الفقر فخرى را عيان

اشاره به اين حديث است : الفقر فخرى و به افتخر ، كه صوفيه بدان