اسرار الشهود فى معرفه الحق المعبود ( فارسى ) — الصفحة ٩

شيخ‌زادهء لاهيجى

مؤلفات او شرح جديدى بر گلشن راز است كه سام ميرزا در تحفهء سامى بدين مطلب تصريح نموده است . شيخ‌زاده در سال 927 ه ق در شيراز درگذشت . عده‌اى به اشتباه سال در گذشت او را 977 و يا 921 دانسته‌اند .

ليكن آذر بيگدلى و رضا قلىخان هدايت سال 927 را ذكر كرده و صحيح دانسته‌اند .

شيخ‌زاده به روايت تحفهء سامى در شرب خمر افراط مىكرد و از غايت شرب مدام فرق ميان صبح و شام نمىكرد . از مديحه‌اى كه براى شيخ نجم ثانى سروده ، اين اعتياد مفرط هويداست :

مى شبانه كه مرد افكن است و توبه شكن * چنان به دور تو از شيخ و شاب برده شعور

كه زاهدان سحرخيز برنمىخيزند * به جاى بانگ صلا گردمند نفخهء صور

فدايى عارفى سخندان و خوش طبع بوده ، اشعار زيادى از او باقى مانده است . ليكن در سرودن رباعيات عارفانه استاد بوده است . براى نمونه چند رباعى از او نقل مىكنيم :

نقش صور جهان فدايى هيچست * اويى و تويى ، منى و مايى هيچست

چون آينهء جهان نمايى هيچست * خود هيچى و هرچه مىنمايى هيچست

* * *

هربار كه دل به وصل شادان كرديم * ديديم كه خاطرات پريشان كرديم

خوش باش كه ما خوى به هجران كرديم * بر خود دشوار و بر تو آسان كرديم

* * *

از دار بقا فتاده در دار عذاب * آدم ز پى گندم و ما بهر شراب

مرغان بهشتيم عجب نيست اگر * او از پى دانه رفت و ما از پى آب