وجوه قرآن ( فارسى ) — الصفحة ٣٥
وجه نخستين إن بمعنى چون بود
يعنى خلقناهنّ خلقا بعد خلق الأوّل . و در سورة الملك ( 23 ) گفت :
« قُلْ هُوَ الَّذِي أَنْشَأَكُمْ » يعنى قل هو الّذى خلقكم .
و وجه دوم إنشا بمعنى پروردن بود
و وجه دوم إنشا بمعنى پروردن بود
چنان كه در سورة الزّخرف ( 18 ) گفت : أَ وَ مَنْ يُنَشَّؤُا فِي الْحِلْيَةِ يعنى أومن يربّى فى الزّينة .
و وجه سيم إنشا بمعنى ابتدا كردن بود
و وجه سيم إنشا بمعنى ابتدا كردن بود
چنان كه در سورة الأنعام ( 141 ) گفت : « وَ هُوَ الَّذِي أَنْشَأَ جَنَّاتٍ مَعْرُوشاتٍ » يعنى إبتداء .
أنّى - بدان‌كه أنّى در قرآن بر دو وجه باشد :
أنّى - بدان‌كه أنّى در قرآن بر دو وجه باشد :
وجه نخستين أنّى بمعنى چون بود
وجه نخستين أنّى بمعنى چون بود
چنان كه خداى در سورة البقرة ( 223 ) گفت : « نِساؤُكُمْ حَرْثٌ لَكُمْ فَأْتُوا حَرْثَكُمْ أَنَّى شِئْتُمْ » يعنى كيف شئتم فى الفروج . و هم درين سورة ( 259 ) گفت : « قالَ أَنَّى يُحْيِي هذِهِ اللَّهُ بَعْدَ مَوْتِها » يعنى كيف يحييها اللّه .
و وجه دوم أنّى بمعنى از كجا بود
و وجه دوم أنّى بمعنى از كجا بود
چنان كه در سورة آل عمران ( 37 ) گفت : « قالَ يا مَرْيَمُ أَنَّى لَكِ هذا » يعنى من أين يكون لك هذا .
و در سورة مريم ( 20 ) گفت : « قالَتْ أَنَّى يَكُونُ لِي غُلامٌ وَ لَمْ يَمْسَسْنِي بَشَرٌ » يعنى من أين يكون لى غلام . و ازين معنى در قرآن بسيارست .
إن - بدان‌كه إن در قرآن بر چهار وجه باشد :
إن - بدان‌كه إن در قرآن بر چهار وجه باشد :
وجه نخستين إن بمعنى چون بود
وجه نخستين إن بمعنى چون بود
چنان كه خداى در سورة البقرة ( 278 ) گفت : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ذَرُوا ما بَقِيَ مِنَ الرِّبا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ » يعنى اذ كنتم مؤمنين . و در سورة آل عمران ( 139 )