منصوري في الطب ( فارسى ) — الصفحة ٨٢

استخوان‌شناسى :

از سه برجستگى كاسه‌ى سر يكى در پيشانى و يكى در پس سر و دو تا در جاى گوش‌ها است . بزرگترين سوراخ « 1 » آن در پايين ، جاى چسبندگى ستون مهره‌ها كه نخاع از آن بيرون مىآيد و آن از تكه‌هايى بسيار تشكيل شده كه بهم ديگر مىچسبند و جايگاه رسيدن دو يا چند تكه‌ى استخوانى به يكديگر را درز « 2 » مىنامند . آرواره زبرين ( لحى ) « 3 » به كاسه‌ى سر مىچسبد كه دربرگيرنده‌ى گونه‌ها « 4 » و گوش‌ها و دندان‌هاى بالا است و همچنين از تكه‌هايى چند كه بهم ديگر توسط درزها مىچسبند . سپس آرواره‌ى زيرين « 5 » كه دندان‌هاى پايين در آن قرار گرفته كه با چسبندگى يك‌پارچه و استوار با سر ندارند بلكه به جهت نياز فك پايين به حركت پيوندى بندگونه دارد و جايگاه بند ( مفصل ) رزفين « 6 » ( بند گيجگاهى فكى ) گفته مىشود . فك پايين بجز دندان‌ها از دو استخوان كه ميان آنها برجستگى در چانه ( شأز ) « 7 » و ديگرى زير كاسه‌ى سر « 8 » در نزديك بند مىباشد . ميان آن و فك بالا استخوانى استوار است كه پر از فرورفتگيهايى كه از تنوع شكل اين استخوان‌ها شكل گرفته و وتد نامبرده مىشود . « 9 »

شماره استخوانهاى سر به جز دندانها بيست و سه استخوان مىباشد ، شش تاى آن در كاسه سر و چهارده تا فك بالا و دو تا فك پايين و يكى شب‌پره است دندان‌ها در هر آرواره شانزده تااند كه دو پيشين « 10 » و دو كنارى « 11 » و دو نيش « 12 » و پنج آسياب « 13 » در راست

- سوراخ گرد كوچك ( Spinosum F ) و سوراخ بيضى ( Ovale F ) در سطح زيرى گيجگاهى بال بزرگ شب‌پره قرار دارند از سوراخ بيضى عصب مانديبولار شاخه‌اى از عصب سه قلو عبور مىكند و سرخرگ مننژى ميانى از سوراخ گرد كوچك بيرون مىآيد سوراخ مجراى دهليزى در استخوان گيجگاهى - سوراخ كانال ژاكوبسن در استخوان گيجگاهى سوراخ بزرگ ( Feramem Magnum ) در استخوان پس‌سرى سوراخ سوزنى سوراخ كانال ظاهرى گوش هستند در ضمن سوراخ‌هاى ريزى ديگرى نيز هست ولى بزرگترين آن سوراخ Magnum است . ( 1 ) . Fromen Magnum ( 2 ) . Suture ( 3 ) . Maxillary B - ن . ك « لحى » نمايه واژگان ( 4 ) . Zygomaitc B ( 5 ) . Mandibular B ( 6 ) . Tempomandibular joint ( T . M . J ) ( 7 ) . Mentul tubercle - ن . ك « شأز » نمايه واژگان ( 8 ) . condylar process ( 9 ) . بخشهايى از استخوان شب‌پره ( سطح گيجگاهى ) ( 10 ) . Central T . ( 11 ) . Lateral T . ( 12 ) . Canin T . ( 13 ) . Premolar molar T .