منصوري في الطب ( فارسى ) — الصفحة ٧٤٣
كرفس
روى نوك شاخه‌ها كه ميوه‌اى تخم‌مرغى شكل از دو سو فشرده شده بسيار بويناك كه در آن دانه‌هاى كوچك پرعطر دارد كه براى خوش‌بو كردن خوراكىها به كار مىرود .
( ذ : زيره‌ى رومى و آن را نانخواه گويند ، قرنفاد ، شاه‌زيره ، ساسم نام‌هاى ديگر آن است . در افغانستان و بلوچستان به فراوانى مىرويد . زيره سياه يا زيره سياه كرمانى نيز ناميده مىشود . ( تحفه حكيم ) )
كرسنه
كرسنه
Pisum Sativum Peas : ( Karsanah )
كشنين گفته مىشود ، گياهى يك ساله بلندى آن به يك و نيم پا مىرسد داراى شاخه‌هاى باريك و برگ‌هاى كوچك و ميوه‌هاى به شكل شاخ بندبند مىشده كه درون آن دانه‌هاى كروى كوچك به رنگ خاكسترى كه به سرخى مىگرايد و برخى زرد كه به سبزى مىگرايد . هنگامى كه تازه است داراى مزه‌اى خوب بوده سپس به تلخى و بدمزه‌اى مىرسد . اين گياه در كشتزارهاى گندم و جو با گياه شيلم مىرويد و با آن‌ها درو مىشود .
( ذ : كرشنه دانه‌ى آن گاودانه مزه‌ى آن ميان ماش و عدس با رنگى تيره ، پوست آن را مىكنند و به گاو مىدهند . « حب البقر » به تازى ، « كسنك » به شيرازى گويند ( تحفه حكيم ) )
كرفس
كرفس
Apium Graveolens Linn Celery : ( Karafa )
( ذ : كلفس ، كرسب ، كرسف نيز گفته مىشود ، تخم آن افزاينده‌ى نيروى جنسى مردان و زنان است . از تيره‌ى چتريان است . گونه‌ى كوهى سنگى آن را فطراساليون گويند و كوهى غير سنگى ، تخم آن همانند زيره است . گونه نبطى آن را كرفس زمستانى ( شتوى ) گويند . ريشه و برگ و ميوه‌ى اين گياه در درمان بسيارى از بيمارىها به كار مىرود . شيرابه‌ى آن براى نيروبخشى و تب‌برى به كار مىرود .
1 - گونه آبى آن در كنار مرداب‌ها مىرويد پيشآب‌آور ، كرفس الماء ، جرجر الماء قرة العين ، كنگر آبى نيز نام دارد .
2 - كرفس كوهى ، اورايا سالينوس ، اورايا سالنين ، كرفس الجبل ، سمرينون ، بعنوان ادويه در خوراك به كار مىرود .