منصوري في الطب ( فارسى ) — الصفحة ٥٦٩

شناخت نبض :

شناخت نبض :

شناخت نبض :

كسى كه مىخواهد به شناخت دانش نبض و نشانه‌هاى آن آشنايى بيشترى پيدا كند ، بهتر است در حالت تندرستى همواره و بسيار نبض سرخرگ را گرفته شود و به آن خوب چنگ انداخته و بررسى گردد تا حالت آن در ديد و توجه او پايدار بماند و در هنگام نياز ( بيمارى ) بتواند آن را با گاه تندرستى خوب بسنجد . پزشكان براى هركدام از گونه‌ها و حالت‌هاى نبض نامى را برگزيده‌اند و انگيزه‌ى ناميدن و نشانه‌هاى هريك را ياد كرده‌اند كه با خواست خداوند به اندازه‌ى هدف نگارش اين كتاب ، بخش‌هايى از آن را ياد خواهيم كرد .

1 - اگر نبض در درازاى ساعد آشكار بوده و اندازه‌ى آن بيش از حالت تندرستى نمايان باشد ، مىگويند ، نبض بزرگ و دراز « 1 » شده است .

2 - اگر نبض همه پهناى انگشت نبض گيرنده را فراگيرد بيش از پهناى گذشته‌ى خود باشد به آن نبض پهن « 2 » مىگويند .

3 - اگر نبض گوشت انگشت را بيش اندازه به درون خود فروبرد به آن نبض بالا جهنده « 3 » و يا افراشته گويند و آن اگر كمتر از اندازه‌ى طبيعى باشد به آن نبض فرو افتاده « 4 » و يا سست گويند .

4 - اگر از نظر درازا و پهنا و افراشتگى بيش از اندازه طبيعى باشد به آن نبض بزرگ « 5 » مىگويند و اگر كوچك‌تر و نارسا باشد نبض كوچك « 6 » نامند

5 - اگر زمان ميان دو نبض كوتاه‌تر از حالت طبيعى باشد به آن نبض پياپى « 7 » و اگر زمان درازتر باشد نبض متفاوت « 8 » گويند .

( 1 ) . نبض عظيم طويل : متن - Large long pulse ( 2 ) . نبض عريض : متن - Broad pulse ; flat pulse ( 3 ) . نبض شاهق : متن - Elevated pules ; high pulse ( 4 ) . نبض منخفض : متن - Pulse profundus ; deep pulse ( 5 ) . نبض عظيم : متن - Large pulse ( 6 ) . نبض صغير : متن - Small pulse pulsus parvus ( 7 ) . نبض متواتر : متن - Frequent pulse ( 8 ) . نبض متفاوت : Infrequent pulse