منصوري في الطب ( فارسى ) — الصفحة ٢٧

رازى پزشكى كه گوشه‌ى چشمى به فلسفه داشت

رازى پزشكى كه گوشه‌ى چشمى به فلسفه داشت

رازى پزشكى كه گوشه‌ى چشمى به فلسفه داشت

سيد عبد اللّه انوار

فرهنگ اسلامى چون بنيان گرفت ، مثل همه فرهنگ‌ها بر آن رفت كه نسبت به علوم ارزش‌گذارى كند . و به پيروان خود با اين ارزش‌گذارى اعلام دارد كه در پى چه علمى روند تا با آموزش آن علم هم استغناى معرفتى يابند و هم با آموزش آن علم رابطه‌ى ديگر جز رابطه‌ى ايمانى بين دين و معتقدان ايجاد گردد . پس آن فرهنگ ارزش‌گذارى خود را با اين خطاب : « العلم علمان علم الاديان و علم الابدان » اعلام كرد و بدين ترتيب مسأله آموزش علم را براى مسلمانان حل نمود و به آنها فهماند اوّلا چه علومى را اين فرهنگ مشوّق است و ثانيا در حوزه‌ها و مكاتب اسلامى بحث و فحص در اطراف چه علمى بايد باشد . از آنجا كه هر خطاب اعم از شرعى و غير شرعى از ناحيه مخاطبان بازتاب خاص دارد . در اينجا بايد ببينيم كه با اين اعلام ، پيروان در برابر اين اعلاميه چه عكس العملى كردند و اين دو علم بدست معتقدان به چه مرحله‌اى از تكامل رسيد . ولى قبل از هر بحثى اولى است كه رفع شبهه‌اى در اينجا از خود اين اعلاميه كنيم و به اين قول پاسخ دهيم كه مىگويد اين اعلاميه قول يكى از سروران دينى است و اتّباع آن اتّباع سنّت است نه قولى برانگيخته از بسط يك فرهنگ نوپا . گرچه انتساب اين قول به معصوم در نزد مسلمان‌ها از حرمت بيشترى برخوردار است تا از ناحيه يك فرهنگ ، ولى متأسفانه ملاك‌هاى دقيق تعادل و تراجيح ردّ اين انتساب را مىنمايد و نشان مىدهد كه آن قولى است برانگيخته از يك فرهنگ تازه پا به حيات گذارده و مبيّن هدف و غايت آن پديدار نوظهور اجتماعى . چه اسلام چون سلامت پيروان خود را خواستار بود در تشخيص خود اين سلامت را در دو امر ديد يكى سلامت « جسم پيروان » و ديگر « سلامت غير جسم آنها » و برين « غير جسم » مختاريد ، هر نام كه