منصوري في الطب ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٥
هوشيارى در هنگام پيش‌آمدهاى بد و پيگيرى آنها پيش از نيرومندتر و بزرگتر شدن :
اندوه بسيار و هميشگى با انگيزه‌ى ناشناخته ، و روان‌پريشى و نااميدى بدنبال آن ، هشداردهنده‌ى بيمارى ماليخولياست « 1 » ، درمان آن به همان گونه‌ايست ، كه ياد كرده‌ايم .
اگر كسى پيوسته گمان برد ، پشه‌اى در برابر چشمان او پرواز مىكند و يا بينيد همواره روشنايى جلوى او مىآيد و يا در دامنه‌ى ديدش مگس يا دود ببيند . مىتواند آغاز آب آوردن چشم باشد ، پزشك بايد آن را بشناسد و درمان آن را پيگيرى كند .
پيوسته سرماخوردگى و زكام نگرانى آغاز بيمارى سل و تنگى نفس و بيمارىهاى شش مىباشد . بهتر است درمان آن پيگيرى شود .
عرق كردن بسيار و هميشگى نشانگر انباشتگى فراوان رگ‌هاى تن است بايد به رگ زدن و كاهش خوردن روى آورد . اگر عرق بدبو و تب افزايش يافته باشد ، بايد به روان كردن زردآب روى آورد .
همواره داشتن تپش دل هشداردهنده‌ى مرگ ناگهانى است كه بايد به رگ زدن و به كار بردن داروهاى قلبى روى آورد .
انباشتگى فراوان ، نگرانى خون برآمدن از دهان و سكته و مرگ ناگهانى را در بر دارد و بايد به رگ زدن روى آورد « 2 »
كرختى و كاهش جنبش ، همراه با انباشتگى ، نگرانى آمدن سكته را در بر دارد بايد به رگ زدن و تكان داد سر ( نفض ) و عطسه و دهان‌شويه روى آورد .
سنگينى در بخش راست تن نزديك دنده‌هاى پشتى ، و سك زدن و كشيدگى اندام‌ها ، هشداردهنده‌ى بيمارى در جگرست ، درمان آن را در بخشى كه ياد كرديم بايد پيگيرى كرد .
پيخال كم‌رنگتر از رنگ هميشه ، هشداردهنده‌ى بيمارى زردى است .
برافروختگى صورت و آماس پلك‌ها ، و دست و پا ، هشداردهنده‌ى بيمارى استسقاست « 3 » .
بدبويى پيخال نشاندهنده‌ى گوارش نارسا و سنگينى در رگ‌هاست .
بدبويى پيشآب نشانگر رويدادن گنديدگى و تب است .
( 1 ) . ماليخوليا : ن . ك ، نمايه بيمارىها ( 2 ) . گويا رازى اين انباشتگى را درباره رگ‌ها مىداند و امروزه به اين بالا رفتن فشار خون گفته مىشود . ( 3 ) . استقسا : Drosy ، ن . ك ، نمايه بيمارىها