منصوري في الطب ( فارسى ) — الصفحة ١٠١
شناخت مغز :
كنار اين مجراها اندامهايى پديد آمدهاند كه بهگونهاى سازگار با اين مجراها فراهم شدهاند كه گاهى آن را مىبندند و زمانى آن را باز مىكنند .
مغز داراى دو زايده رويشيافته در لوب جلويى است كه همانند نوك پستان مىباشند و به استخوان تورى « 1 » شكل مىرسند .
حس بويايى در اين دو زايدهى نوك پستانى مىباشد اين استخوان داراى سوراخهايى بسيار و نابرابر شبيه ابر يعنى غربالى ( مشاشى ) « 2 » است و در كاسه سر بگونهاى جاى مىگيرد كه ته بينى به آن مىرسد .
مغز داراى دو نيام يكى سخت و كلفت « 3 » و ديگرى نازك و نرم « 4 » است نيام نازك به مغز چسبيده و در بسيارى از جاها با آن يكى مىشود ، نيام سخت به كاسه سر چسبيده و در جاهايى به مغز مىچسبد . اين پرده سخت در دو جا سوراخهايى بسيار دارد يكى در ته بينى است كه استخوان تورى شكل است .
ديگرى كنار استخوانى « 5 » كه در كام است و اين نيز سوراخهايى دارد . پسماندههاى دو بخش پيشين مغز از راه استخوانى كه در پايانه بينى است ريخته مىشود و پسماندههاى دو بطن ميانى و پايانى از استخوانى كه در كام است به بيرون رانده مىشود كه با آن راندن اين فزونىها از بيماريهاى بد رهايى مىيابيم .
در زير مغز و سخت شامه بافتى تورى مانند است كه از سرخرگها برآمده و در سر شكل مىگيرد همان گونه كه در بخش سرخرگها گفتيم از اين بافت تورى شكل دو شاخه بيرون مىآيد و در سخت شامه رخنه مىكند و به مغز مىچسبد . رويش پىها را در بخش پى يادآورى كرديم .
- نوشته ( اصل ) ديده نمىشود ولى در دستنوشته ( تيم ) به دو گونه به جاى يكى آمده است . آن دو چنين هستند : ( 1 ) . Ethmoidal B . ( 2 ) . Cribriform ، ن . ك « مشاش » نمايه واژگان - صفحه غربالى ( 3 ) . سخت شامه Doramaler ( 4 ) . نرم شامه piomater ( 5 ) . sphenoidal B استخوان شبپره