ديوان فياض لاهيجى ( فارسى ) — الصفحة ٥٩

[ كمال عقل همينست در جهان غرور ]

به علم و فضل تو دانسته‌ام و ليك چه سود * خدا كند كه ببينم ترا به چشم عيان

اگرچه نيست مرا حاصلى بجز تقصير * اگرچه نيست مرا مايه‌اى بجز نقصان

متاع علم مرا مايه نيست جز سودا * تجارت عملم را نتيجه جز خسران

وليك مهر تو دارم بسست اين عملم * به تست معرفت من مرا بس اين عرفان

به فضل تست اميدم چه كار ازين بهتر * مرا كه سود تو باشى چه غم دگر ز زيان

به آب و تاب سخن تا ز جمله حيوانات * بود تميّز ذاتىّ گوهر انسان

معاند تو چو حيوان عُجم الكن باد * متابع تو به وصفت هميشه گرم زبان

تميز دوست ز دشمن به آب و تاب تو باد * چنان كه در صف خرمهره لؤلؤ و مرجان

دران زمان كه پدر را پسر فراموشست * به ياد خود كه ز فياض خود مكن نسيان

كمال عقل همينست در جهان غرور * كه آدمى چو پرى از نظر شود مستور

نديدنى بود اوضاع روزگار تمام * خوشا به طالع نرگس خواص ديدهء كور

حسد فزودهء بيدار بختى بختم * كه چشم بستهء خوابست تا به صبح نشور

مجوى نام كه هست آسمان سياه زبان * بپوش چهره كه شورست چشم كوكب شور

بريده باد زبان قلم كه كرد مرا * به سعى مصرع برجسته در جهان مشهور

چه چشم مردميت از سپهر پست كه هست * عيون انجمش انباشته ز گرد فتور

چه خفته‌اند درين كاروانسرا مردم * كه اين محل عبورست نه مكان حضور

نهفته شد ز نظر گرد كاروان عدم * ز گوش سامعه هم نالهء جرس شد دور

گذشت قافله از پيش و راه پس خود نيست * توقفى كه نياريم نيست هم مقدور

درين رباط مكش رخت كاهلى زنهار * كه غير سيل ندارد درين خرابه عبور

چه اعتماد به قصرى كه كرده است پديد * درو شكست حوادث هزار گونه قصور « 1 »

چه خواب امن كند كس به زير مشت گِلى * كش آب سيل فنايست و خاك گرد فتور

هزار خانهء گل سر به چرخ سود ولى * كسى خرابهء دل را نمىكند معمور

گذشت وقت كه دانش نبود و قدرت بود * كنون چه سود ز دانش گذشت چون مقدور

( 1 ) - قصور ، عيب ، نقصان .