ديوان فياض لاهيجى ( فارسى ) — الصفحة ١٠٥

[ زين هفتخوان كه پايهء او بر پى فناست ]

27 در رثاى ملا صدرا

27 در رثاى ملا صدرا

[ زين هفتخوان كه پايهء او بر پى فناست ]

[ زين هفتخوان كه پايهء او بر پى فناست ]

زين هفتخوان كه پايهء او بر پى فناست * در شش جهت به هرچه نظر مىكنى خطاست

بيچاره آن دلى كه كند تكيه بر سپهر * سرگشته آن سرى كه به بالين آسياست

ظنّ ثبات و دعوى راحت درين جهان * تفسير هر دو آيهء سيمرغ و كيمياست

دل بر لباس عاريت زندگى منه * كاين جامه تارش از عدم و پودش از فناست

نقلى ز كاسهء سر فغفور مىكند * گوشت اگر ز كاسهء چينى پر از صداست

بىعلتى نبوده جهان هيچ‌گه ولى * زين پيش‌پرده داشته امروز برملاست

امروز چون بدىّ و پريرش چند بود * فردا چگونه باشد كش روى بر قفاست

جمعيتست ساخته اضداد را به هم * بر اختلاطِ ساخته دلبستگى خطاست

گيرم منافقانه به هم گرم الفتند * چون دست يافتند به هم خونشان هباست

هان در چهار بالش اركان چه خفته‌اى * برخيز كز براى تو افلاك متكاست

هَم‌آشيان زاغ و زغن چون شود بطبع * آن همتى كه بر پر عنقاش تكيه‌هاست

سيمرغ قاف را نكشد دل به سنگلاخ * كى استخوان زاغ و زغن طعمهء هماست

خواهى بمير تا كه شوى زندهء ابد * آب بقا براى تو در كاسهء فناست

اى ابر تيره‌روز تو و روزگار تو * باران گريه سر كن اگر ميلت انجلاست « 1 »

چون برق در مشيمهء اين تيره‌فام ابر * عمرت به خنده مىرود و حاصلت بكاست

در سينه دل مقيّد صيد مگس مكن * عنقا هَم‌آشيانه درين آشيان تراست

فرخنده طايريست دلت ، طعمه معرفت * گر استخوان جهل كنى طعمه‌اش خطاست

بر خاربستِ تن به حقارت نظر مكن * كاين بوتهء خزان زده مستوكَر « 2 » هماست

همچون زنان فريفتهء رسم و عادتى * اى چادر رسوم به سر مرديت كجاست

در خورد لاف همت مردانه نيستى * طفلى هنوز و اين لبن عادتت غذاست

بر خويش فرض روزهء مريم نكرده چون * دعوى كنى كه بِكر دَمِ من مسيح‌زاست

كوتاه مىكنند چو دست تو بىگمان * خود دست اگر ز مايده برداشتى رواست

موت ارادتيست ترا آب زندگى * مت قبل ان تموت به اين چشمه رهنماست


( 1 ) - انجلا ، هويدا شدن . ( 2 ) - مستوكر ، آشيانه .