سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٤١٤

فى انّ المدار على النّيّات و البواطن

اين شنيدى موبه‌مويت گوش باد ! * آب حيوانست ، خوردى ، نوش باد !

آب حيوان خوان ، مخوان آن را سخن * روح نو بين در تن معنى كهن

نكته [ ى ] ديگر تو بشنو اى رفيق ! * همچو جان آن سخت پيدا و دقيق

در مقامى هست اين هم زهر مار * از تصاريف خداى خوشگوار

در مقامى زهر و در جائى دوا * در مقامى كفر و در جائى روا

گرچه آنجا او گزند جان بود * چون بدينجا دررسد درمان بود

آب در غوره ترش باشد وليك * چون به انگورى رسد شيرين و نيك

باز در خم او شود تلخ و حرام * در مقام سركگى نِعمَ الأدام

گر ولى زهرى خورد ، نوشى شود * ور خورد طالب ، سيه هوشى شود

ربّ هب لى از سليمان آمده ست * كه مده غير مرا اين ملك دست

تو مكن با غير من اين لطف و جود * اين حسد را ماند ، امّا آن نبود

نكته [ ىِ ] لا ينبغى مىخوان به جان * سرّ مِن بَعدى ز بخل آن مدان

بلكه اندر ملك ديد او صد خطر * موبه‌مو ملك جهان بد بيم سر

بيم سر يا بيم سِر يا بيم دين * امتحانى نيست ما را مثل اين

پس سليمان همّتى بايد كه او * بگذرد زين صد هزاران رنگ و بو

با چنان قوت كه او را بود هم * موج آن ملكش فرومىبست دم

چون برو بنشست زين اندوه گرد * بر همه شاهان عالم رحم كرد

شد شفيع و گفت اين ملك و لوا * با كمالى ده كه تو دادى مرا

هر كه را بدهى و بكنى آن كرم * او سليمانست ، آن‌كس هم منم

او نباشد بعدى ، او باشد معى * خود معى چبْود ؟ منم ، نى مدّعى

هديه‌هاى دوستان با همدگر * نيست اندر دوستى الّا صور