سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٣١٧

فى انّ لكلّ موجود غذاء يناسبه و هو يشتهيه

چونكه موصوفى به اوصاف جليل * ز آتش امراض بگذر چون خليل

گردد آتش بر تو هم برد و سلام * اى عناصر مر مزاجت را غلام !

اى دريغا ! عرصه [ ىِ ] افهام خلق * سخت تنگ آمد ندارد خلق حلق

اى ضياء الحق ! به حذق راى تو * حلق بخشد سنگ را حلواى تو

كوه طور اندر تجلّى حلق يافت * تا كه مَىْ نوشيد و مَىْ را بر نتافت

لقمه‌بخشى آيد از هر كس به كس * حلق بخشى كار يزدانست و بس

حلق بخشد جسم را و روح را * حلق بخشد بهر هر عضوت جدا

اين گهى بخشد كه اجلالى شوى * وز دغا و از دغل خالى شوى

تا نگويى سرّ سلطان را به كس * تا نريزى قند را پيش مگس

گوش آن‌كس نوشد اسرار جلال * كو چو سوسن صد زبان افتاد لال

حلق بخشد خاك را لطف خدا * تا خورد آب و برويد صد گيا

باز حيوان را ببخشد حلق و لب * تا گياهش را خورد اندر طلب

چون گياهش خورد و حيوان گشت زفت * گشت حيوان لقمهء انسان و رفت

باز خاك آمد ، شد اكّال بشر * چون جدا شد از بشر روح و بصر

ذرّه‌ها ديدم دهانشان جمله باز * گر بگويم خوردشان گردد دراز

برگها را برگ از انعام او * دايگان را دايه لطف عام او

رزقها را رزقها او مىدهد * زانكه گندم بىغذائى كى زهد ؟

نيست شرح اين سخن را منتها * پاره [ اى ] گفتم ، بدانى پاره‌ها

جمله عالم آكل و مأكول دان * باقيان را مقبل و مقبول دان

اين جهان و ساكنانش منتشر * و ان جهان و ساكنانش مستمر

اين جهان و عاشقانش منقطع * اهل آن عالم مخلّد مجتمع

پس كريم آنست كو خود را دهد * آب حيوانى كه ماند تا ابد

چون جَنين بد آدمى ، بد خون غذا * از نجس پاكى برد مؤمن كذا

از فطام خون غذايش شير شد * وز فطام شير لقمه‌گير شد