سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٥٦

فى فوائد الجوع

ميل شهوت كَرْ كند دل را و كور * تا نمايد خَرْ ، چو يوسف ، نار ، نور

اى بسا سرمست نار و نارجو * خويشتن را نورِ مطلق داند او

جز مگر بنده [ ىْ ] خدا تا جذب حق * با رهش آرد ، بگرداند ورق

تا بداند آن خيال ناريه * در طريقت نيست الّا عاريه

زشتها را خوب بنمايد شره * نيست از شهوت بتر ز آفاتِ ره

صد هزاران نام نيكو كرد ننگ * صد هزاران زيركان را كرد دنگ

بر تو سرگين را فسونش شهد كرد * شهد را خود چون كند وقت نبرد ؟

شهوت از خوردن بود ، كم كن ز خور * يا نكاحى كن ، گريزان شو ز شر

چون بخوردى مىكشد سوى حَرَم * دخل را خرجى را ببايد لاجَرَم

پس نكاح آمد چو لا حول و لا * تا كه ديوت نفكند اندر بلا

چون حريص خوردنى ، زن خواه زود * ورنه آمد گربه و دُنبَه ربود

بار سنگين بر خرى كه مىجهد * زود برنه ، پيش از آن كو بر نهد

فعل آتش را نمىدانى تو برد * گِردِ آتش با چنين دانش مگرد

جوع خود سلطان داروهاست ، هين ! * جوع را در جان نه و خوارش مبين

جمله ناخوش از مجاعت خوش شده‌ست * جمله خوشه‌ها بىمجاعتها ردست

آن يكى مىخورد نان فخفره * گفت سايل : چون بدينستت شره ؟

گفت جوع از صبر چو دوتا شود * نان جَوْ در پيش من حلوا شود

پس توانم كه هَمه حلوا خورم * چون كنم صبرى ، صبورم لاجرم

جوع مر خاصان حق را داده‌اند * تا شوند از جوع شير و زورمند

جوع ، هر جِلْف گدا را كى دهند ؟ * چون علف كم نيست ، پيش او نهند

كه بخور كه هم بدين ارزانيى * تو نيى مرغاب ، مرغ نانيى