سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٥١

بقية الكلام و بيان قوله - عليه السّلام - : « لا رهبانيّة فى الإسلام »

بقية الكلام و بيان قوله - عليه السّلام - : « لا رهبانيّة فى الإسلام »

بقية الكلام و بيان قوله - عليه السّلام - : « لا رهبانيّة فى الإسلام »

بر مكن پر را و دل بركن ازو * زانكه شرط اين جهاد آمد عدو

چون عدو نبود ، جهاد آمد محال * شهوتت نبود ، نباشد امتثال

صبر نبود ، چون نباشد ميل تو * خصم چون نبود ، چه حاجت خيل تو ؟

هين مكن خود را خصى ، رهبان مشو * زانكه عفّت هست شهوت را گرو

بىهوا ، نهى از هوا ممكن نبود * غازيى بر مردگانِ ره نبود

انفقوا گفته‌ست ، پس كسبى بكن * زانكه نبود خرج بىدخل كهن

گرچه آورد انفِقوا را مطلق او * تو بخوان كه اكسبُوا ثمّ انفِقوا

همچنان چون شاه فرمود : اصبروا * رغبتى بايد كزان تابى تو رو

پس كُلوا از بهر دام شهوتست * بعد از آن لا تسرِفوا آن عفّتست

چونكه رنج صبر نبود مر تو را * شرط نبود ، پس فرونايد جزا

ميلها همچون سگان خفته‌اند * اندر ايشان خير و شر بنهفته‌اند

چونكه قدرت نيست ، خفتند اين رده * همچو هيزم پارها و تن‌زده

تا كه مردارى درآيد در ميان * نفخ صور حرص گويد با سگان

چون دران كوچه خرى مردار شد * صد سگ خفته بدان بيدار شد

حرصهاى خفته اندر كتم غيب * تاختن آورد و سر برزد ز جيب

موبه‌موى هر سگى دندان شده * وز براى حيله دُم‌جُنبان شده

نيم زيرش حيله ، بالا آن غضب * چون ضعيف آتش كه يابد او حطب

شعله شعله مىرسد از لامكان * مىرود دود لهب تا آسمان

صد چنين سگ اندرين ره خفته‌اند * چون شكارى نيستشان بنهفته‌اند

شهوت رنجور ساكن مىبود * خاطر او سوى صحّت مىرود

چون ببيند نان و سيب و خربزه * در مصاف مزه و خوف بزه

گر بود صبّار ، ديدن سود اوست * از تهيج طبع شستن را نكوست

ور نباشد صبر ، پس ناديده به * تير دور اولى ز مرد بىزره