سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٤٩

حكاية

اين چه ناشكرىّ و چه بىباكى است ؟ * تو نمىدانى كه نقّاشش كى است ؟ !

چون شنيد اين حرف ، در وى بنگريست * بعد از آن در نوحه آمد ، مىگريست

نوحه و گريهء دراز و دردمند * هر كه آنجا بود در گريه‌اش فكند

وانكه مىپرسيد : پر كندن ز چيست ؟ * بىجوابى شد پشيمان ، مىگريست

كز فضولى من چرا پرسيدمش * او ز غم پُر بود ، شورانيدمش

مىچكيد از چشم او بر خاك آب * اندر آن هر قطره مُدرَج صد جواب

گريهء با صِدق ، بر جانها زند * تا كه چرخ و عرش را گريان كند

عقل و دلها بىگمانى عرشىاند * در حجاب از نور عرشى مىزيند

چون ز گريه فارغ آمد ، گفت : رو * زانكه رنگ و بوى را هستى گرَوْ

آن نمىبينى كه هر سو صد بلا * سوى من آيد پى اين بالها ؟

اى بسا صيّاد بىرحمت مدام * بهر اين پرها نهد هر سوى دام

چند تيرانداز بهر بالها * تير سوى من كشند اندر هوا

چون ندارم زور و ضبط خويشتن * زين قضا و زين بلا و زين فِتَن

آن به آيد كه شوم زشت و كَرِه * تا بوم ايمن درين كهسار و ته

اين سلاح عجب من شد اى فتا ! * عجب آرد معجبان را صد بلا

پس هنر آمد هلاكت خام را * كز پى دانه نبيند دام را

اختيار آن را نكو باشد كه او * مالك خود باشد اندر اتَّقوا

چون نباشد حفظ تقوى ، زينهار * دور كن آلت ، بينداز اختيار

جلوه‌گاه و اختيارم اين پرست * بركنم پر را كه در قصدِ سرست

نيست انْگارَدْ پَرِ خود را صبور * تا كه پرّش نفكند در شرّ و شور

پس زيانش نيست پر ، گو بر مكن * گر رسد تيرى به پيش آرد مجن

ليك بر من پرّ زيبا دشمنيست * چونكه از جلوه‌گرى صبريم نيست

همچو طفلم يا چو مست اندر فتن * نيست لايق تير اندر دست من

گر مرا عقلى بدى و منزجَر * تيغ اندر دست من بودى ظفر