سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٢

فى الاحتراز عن شياطين الإنس

مشترى كو سود دارد خود يكيست * ليك ايشان را درو ريب و شكيست

مشترىّ ماست اللّه اشترى * از غم هر مشترى هين برتر آ

مشتريّى جو كه جويان تو است * عالِم آغاز و پايان تو است

هين مكن هر مشترى را تو به دست * عشقبازى با دو معشوقه بدست !

زو نيابى سود و مايه ، گر خرد * نبْودش خود قيمت عقل و خرد

نيست او را خود بهاى نيم نعل * تو برو عرضه كنى ياقوت و لعل

حرص كورت كرد و محرومت كند * ديو همچون خويش مرجومت كند

مشترى را صابران دريافتند * چون سوى هر مشترى نشتافتند

حق ذات پاك اللّه الصّمد * كه بود بِه مار بد از يار بد

مار بد جانى ستاند از سليم * يار بد آرد سوى نار مقيم

از قرين بىقول و گفت و گوى او * خو بدُزدد دل نهان از خوى او

چونكه او افكند بر تو سايه را * دزدد آن بىمايه از تو مايه را

عقل تو گر اژدهائى گشت مست * يار بد او را زمرّد دان كه هست

ديدهء عقلت به دو بيرون جهد * طعن اوت اندر كف طاعون نهد

هر زمان خواند تو را تا خرگهى * كو دراندازد تو را اندر چهى

كه فلان‌جا حوض آبست و عيون * تا دراندازد به حَوضت سرنگون

آدمى را با همه وحى و نظر * اندر افكند آن لعين بردش ز سر

بىگناهى ، بىگزند سابقى * كه رسيد او را ز آدم ناحقى

غرق گشته عقلهاى چون جبال * در بحارِ وهم و گردابِ خيال

صد هزاران كشتى با هول و سهم * تخته تخته گشته در درياى وهم

زين خيال رهزن راه يقين * گشت هفتاد و دو ملّت اهل دين

چون تو را وهم تو دارد خيره‌سر * از چه گردى گرد اوهام دگر ؟