سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢١٧

حكاية

شد سرم كاليوه ، عقل از سر بجست * خاصه اين سر را كه مغزش كمترست

عفو كن اى خوب روىِ خوب كار ! * آنچه گفتم از جنون ، اندر گذار

گفت : اگر من گفتمى رمزى از آن * زهرهء تو آب گشتى آن زمان

گر تو را من گفتمى اوصاف مار * ترس از جانت برآوردى دمار

مصطفى فرمود : گر گويم به راست * شرح آن دشمن كه در جان شماست

زهره‌هاى پردلان هم بر درد * نى رود ره ، نى غم كارى خورد

نى دلش را تاب ماند در نياز * نى تنش را قوت روزه و نماز

همچو موشى پيش گربه لا شود * همچو برّه پيش گرگ از جا رود

اندرونى حيله ماند ، نى روش * پس كنم ناگفته‌شان من پرورش

همچو بو بكر ربابى تن زنم * دست چون داود بر آهن زنم

تا محال از دست من حالى شود * مرغ پر بركنده را بالى شود

چون يَد اللّه فوق أيديهم بود * دست ما را دست خود فرمود احد

پس مرا دست دراز آمد يقين * بر گذشته ز آسمان هفتمين

دست من بنمود بر گردون هنر * مقريا ! بر خوان كه انْشَقَّ القَمَر

اين صفت هم بهر ضعف عقلهاست * با ضعيفان شرح قدرت كى رواست ؟

خود بدانى چون برآرى سر ز خواب * ختم شد ، و اللَّهُ اعْلَم بِالصَّواب

مر تو را نه قوّت خوردن بدى * نى ره و پرواى قى كردن بدى

مىشنيدم فحش و خر مىراندم * رَبِّ يَسّر زير لب مىخواندم

از سبب گفتن مرا دستور نى * ترك تو گفتن مرا مقدور نى

هر زمان مىگفتم از درد درون * اهدِ قومى انَّهم لا يَعلَمون

سجده‌ها مىكرد آن رسته ز رنج * كاى سعادت ! وى مرا اقبال و گنج !

از خدا يا بى جزاها ، اى شريف ! * قوّت شكرت ندارد اين ضعيف

شكر ، حق گويد تو را ، اى پيشوا ! * آن لب و چانه ندارم و آن نوا

دشمنىّ عاقلان اين‌سان بود * زهر ايشان ابتهاج جان بود