سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢١٢

حكاية

گفت : اى موسى ! دهانم دوختى * وز پشيمانى تو جانم سوختى

جامه را بدريد و آهى كرد تفت * سر نهاد اندر بيابان و برفت

وحى آمد سوى موسى از خدا * بنده [ ىِ ] ما را ز ما كردى جدا

تو براى وصل كردن آمدى * يا براى فصل كردن آمدى ؟

تا توانى پا منه اندر فراق * أبغَضُ الأشياءِ عِندى الطَّلاق

هر كسى را سيرتى بنهاده‌ايم * هر يكى را اصطلاحى داده‌ايم

در حق او مدح و در حقّ تو ذم * در حق او شهد و در حقّ تو سم

ما برى از پاك و ناپاك همه * از گرانْ جانى و چالاك همه

من نكردم امر تا سودى كنم * بلكه تا بر بندگان جودى كنم

هندوان را اصطلاح هند مدح * سنديان را اصطلاح سند مدح

من نگردم پاك از تسبيحشان * پاك هم ايشان شوند و درفشان

ما برون را ننگريم و قال را * ما درون را بنگريم و حال را

ناظر قلبيم كو خاشع بود * گرچه گفت لفظ ناخاضع رود

زانكه دل جوهر بود ، گفتن عرض * پس طفيل آمد عرض ، جوهر غرض

چند ازين الفاظ و اضمار و مجاز * سوز خواهم ، سوز ، با آن سوز ساز

آتشى از عشق در جان برفروز * سربه‌سر فكر و عبارت را بسوز

موسيا ! آداب‌ْدانان ديگرند * سوخته جان و روانان ديگرند

عاشقان را هر نفس سوزيدنيست * بر ده ويران خراج و عشر نيست

گر خطا گويد ، ورا خاطى مگو * گر بود پرخون شهيد او را مشو

در درون كعبه رسم قبله نيست * چه غم ار غوّاص را پاچيله نيست

تو ز سرمستان قلاووزى مجو * جامه‌چاكان را چه فرمائى رفو ؟

ملّت عشق از همه دينها جداست * عاشقان را مذهب و ملّت خداست

لعل را گر مُهر نبود ، باك نيست * عشق در درياى غم غمناك نيست

بعد از آن در سِرِّ موسى حق نهفت * رازهائى گفت كان نايد به گفت