سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ١٧١

فى المجاهدة و السّعى

قوّت پا ايستادن نَبْودش * كه خطاب هيبتى بر جان زدش

پس نشيند قعده زان بار گران * حضرتش گويد : سخن گو با بيان

نعمتت دادم ، بگو شكرش چه بود ؟ * دادمت سرمايه ، هين بنماى سود

چون نه سرمايه بود او را نه سود * شافعى خواهد كه آرد عذر زود

رو به دست راست آرد در سلام * سوى جان انبيا و آن كرام

انبيا را او سلامى مىكند * استعانت را طلب كردن مدد

يعنى اى شاهان ! شفاعت كاين لئيم * سخت در گل ماندش پا و گليم

انبيا گويند : روز چاره رفت * چاره آنجا بود دست‌افزار زفت

مرغ بىهنگامى اى بدبخت ! رو * ترك ما گو ، خون ما اندر مشو

رو بگرداند به سوى دست چپ * در تبار و خويش ، گويندش كه خپ

هين جواب خويش گو با كردگار * ما كئيم ؟ اى خواجه ! دست از ما بدار

نى ازين سو ، نى از آن‌سو چاره شد * جان اين بيچاره دل صد پاره شد

از همه نوميد شد مسكين گدا * پس برآرد هر دو دست اندر دعا

كز همه نوميد گشتيم اى خدا ! * اوّل و آخر توئى و منتها

در نماز اين خوش اشارتها ببين * تا بدانى كاين بخواهد شد يقين

بچّه بيرون آر از بيضهء نماز * سر مزن چون مرغ بىتعظيم ساز

شد خر اين نفس تو ، بر ميخش ببند * چند بگريزد ز كار و بار ، چند ؟

بار صبر و شكر را او بردنيست * خواه در صد سال ، خواهى سى و بيست

هيچ وازِرْ وِزْرِ غيرى بر نداشت * هيچ‌كس نَدْرود تا چيزى نكاشت

طمع خامست آن ، مخور خام اى پسر ! * خام خوردن علّت آرد در بشر

كان فلانى يافت گنجى ناگهان * من همان خواهم ، مهل كار و دكان

كار بختست آن و آن هم نادرست * كسب بايد كرد تا تن قادرست