سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ١٦٧

فى ذمّ الخصومة و الجدال و الحثّ على التّسليم

عقل قربان كن به پيش مصطفى * حَسبى اللَّه گو كه اللَّه‌ام كَفى

همچو كنعان سر ز كشتى وامكش * كه غرورش داد نفس زيرَكَش

كه برآيم بر سر كوه مشيد * منّت نوحم چرا بايد كشيد ؟

چون رمى از منّتش ؟ اى بىرشد ! * كه خدا هم منّت او مىكشد

چون نباشد منّتش بر جان ما ؟ * چونكه شكر و منّتش گويد خدا

تو چه دانى ؟ اى غرارهء پرحسد ! * منّت او را خدا خود مىكشد

كاشكى او آشنا ناموختى * تا طمع در نوح و كشتى دوختى

كاش چون طفل از حِيَل جاهل بدى * تا چو طفلان چنگ در مادر زدى

يا به علم نقل ، كم بودى ملى * علم وحى دل ربودى از ولى

با چنين نورى چو پيش آرى كتاب * جان وحىآساى تو آرد عتاب

چون تيمّم با وجود آب دان * علم نقلى با دم قطب زمان

خويش ابله كن تبع مىرو سپس * رستگى زين ابلهى يا بى و بس

اكثَر اهلُ الجَنّة البُله اى پدر ! * بهر اين گفته‌ست سلطان بشر

زيركى چون كبر و بادانگيز توست * ابلهى شو تا بمانى دل درست

ابلهى نه كو به مسخرگى دو توست * ابلهى كو واله و حيران اوست

ابلهانند آن زنان دست‌ْبر * از كف ابله ، وز رخ يوسف نذُر

عقل را قربان كن اندر عشق دوست * عقلها بارى از آن سويست كوست

عقلها آن‌سو فرستاده عقول * مانده اين‌سو كه نه معشوقست گول

زين سر از حيرت گر اين عقلت رود * هر سر مويت سر و عقلى شود

نيست آن‌سو رنج فكرت بر دماغ * كه دماغ و عقل رويد كِشت و باغ

سوى دشت از دشت نكته بشنوى * سوى باغ آيى ، شود نخلت رَوى

اندرين ره ترك كن طاق و طرنب * تا قلاووزت نجنبد ، تو مجنب

هر كه او بىسر بجنبد ، دُم بود * جنبشش چون جنبش كژدم بود

كج‌رو و شب‌كور و زشت و زهرناك * پيشهء او خَستن اجسام پاك