سراج السالكين منتخب مثنوى معنوى ( فارسى ) — الصفحة ١٣٣

فى الصّبر على ترك الشّهوات

اين سخا شاخيست از باغ بهشت * واىِ او كز كف چنين شاخى بهشت !

عروةالوثقىست اين ترك هوا * بركشد اين شاخ جان را بر سما

تا برد شاخ سخا اى خوب‌كيش ! * مر تو را بالا كشان تا اصل خويش

يوسف حسنى و اين عالم چو چاه * اين رسن صبرست بر امر إله

يوسفا ! آمد رسن ، درزن دو دست * از رسن غافل مشو ، بيگه شده‌ست

حمد للَّه كاين رسن آويختند * فضل و رحمت را به هم آميختند

تا ببينى عالم جان جديد * عالمى بس آشكارا ناپديد

اين جهان نيست چون هستان شده * و آن جهان هست بس پنهان شده

خاك بر بادست ، بازى مىكند * كج‌نمائى ، پرده سازى مىكند

اين كه بركارست بيكارست و پوست * وانكه پنهانست مغز و اصل اوست

خاك همچون آلتى در دست باد * باد را دان عالى و عالىنژاد

چشم خاكى را به خاك افتد نظر * بادبين چشمى بود نوعى دگر

اسب داند اسب را كو هست يار * هم سوارى داند احوال سوار

چشم حس اسبست و نور حق سوار * بىسواره اسب خود نايد به كار

پس ادب كن اسب را از خوى بد * ورنه پيش شاه باشد اسب رد

چشم اسب از چشم شه رهبر بود * چشم او بىچشم شه مضطر بود

چشم اسبان جز گياه و جز چرا * هر كجا خوانى بگويد نى چرا ؟

نور حق بر نور حس راكب شود * آنگهى جان سوى حق راغب شود

نور حس را نور حق تزيين بود * معنى نور على نور اين بود

نور حسّى مىبرد سوى ثرى * نور حقّش مىبرد سوى عُلى

زانكه محسوسات دون‌تر عالميست * نور حق دريا و حس چون شبنميست

ليك پيدا نيست آن راكب برو * جز به آثار و به گفتار نكو

نور حسّى كو غليظست و گران * هست پنهان در سياهى ديدگان

چونكه نور حس نمىبينى ز چشم * چون ببينى نور آن دينى ز چشم ؟