غزليات خواجوى كرمانى ( فارسى ) — الصفحة ٤٤٧

لغتنامهء ديوان خواجوى كرمانى

مُنَعّل : هلال نعل مانند / نعل‌شده .

نال : ناى - نى باريك - لولهء ميان‌تهى باريك .

نَدَم : پشيمانى .

نُزل : تحفه - آنچه پيش مهمان آرند از طعام و جز آن گذارند .

نَسر : كركس / نام دو ستاره در آسمان بنام « نسر طاير » و « نسر واقع » .

[ نَسرِ طاير ] : يكى از دو ستارگان قدر اوّل صورت فلكى عقاب كه صورت دهم از صور 19 گانهء شمالى است .

[ نَسرِ واقع ] : نام ستارهء روشن ( قدر اوّل ) واقع در صورت فلكى « چنگ » ( شلياق ) كه صورت نهم از صور 19 گانهء شمالى است .

نَشّاف : جذب‌كننده ، به خودكشنده .

نِصفى : نوعى از جام شراب / قسمى از اسطرلاب - نقرهء پست / نوعى از آلات موسيقى .

نَصفى : [ مؤنث نصفان ] ( قصعة نَصفى ) : كاسهء نيم‌پُر .

نَصوح [ التوبة النصوح ] : توبهء راست و از روى صداقت - توبه‌اى كه در آن ظاهر و باطن مرد [ شخص ] هر دو ، يكى باشد و توبه‌كنندهء آن ، قصد رجوع به آن گناه را نداشته باشد .

نَضرَت : شادابى ، تازه‌رويى - دولت - توانگرى .

نَغُولة : زلف خوبان - گيسوهائى كه بر كله سرپيچيده باشند .

نَفحه [ ج : نَفحات ] : بوى خوش .

نَفُور [ براى مذكر و مؤنث يكسان است ] : رمنده - گريزان .

نَمازى : پاكيزه - سزاوار نمازگزار - منسوب به نمازگزار - آنكه پيوسته نماز مىگزارد .

نويين [ به لغت اهل خوارزم ] : پادشاه‌زاده ، فرماندهء ده هزار نفر .

نهالى : قسمى از بساط كوتاه‌قد - توشك ( تشك ) - بسترى كه به روى آن مىخوابند .

واثق : اطمينان‌كننده - اعتماددارنده - محكم [ الواثق باللّه ] - ( هارون بن محمد المعتصم ) : نهمين خليفهء عباسى ( فوت : 332 ه . ق ) .

وَحل - وَحَل - وَحال : گِل‌ولاى ، گل تنك كه ستور در وى درمانَد - منجلاب .

وسيم : وسمه‌كشيده - زيبا - خوبروى .

وَصّاف : بسيار وصف‌كننده - وصف‌شناس .

[ وصّاف ] : لقب شرف الدّين عبد اللّه بن فضل اللّه بن عبد اللّه شيرازى . ملقب به « وَصّاف الحضرة » از ادباى بزرگ قرن 8 ه . صاحب اثر معروف « تجزية الامصار و تزجية الاعصار » كه به « تاريخ وصّاف » موصوف است .