غزليات خواجوى كرمانى ( فارسى ) — الصفحة ٤٤٣

لغتنامهء ديوان خواجوى كرمانى

غاليه : بوى خوشى است كه از تركيب مشك و عنبر و غير برآيد .

غَبرا : كنايه از زمين .

غُراب : كلاغ .

غَمام : ابر - ابر سفيد .

غَوانى [ غانيه ] : زنى كه به سبب حُسن خويش بىنياز از زيور باشد - زن جوان پاك‌دامن - زن آوازخوان .

فالِقُ الإصباحِ : شكافندهء صُبح .

[ قرآن مجيد : سوره انعام - آيه 96 ] .

فروداشت : انجام و انتهاى كار - فروتر - فروگذاشت و ختم خوانندگى - پَست‌ترين جزء از هر چيزى - فروتر .

[ فرو داشتن ] : نگاه داشتن و محافظت كردن ، پائين داشتن .

فَريد : يگانه - تنها - بىمانند .

فَواضِل : بخششهاى بزرگ - عطاهاى نيكو - چيزهاى فاضل - خوب‌ترين نعمت‌ها .

فِى : سايه .

قاصّ [ القاص لا يُحبُّ القاص ] : خبردهنده و قصه‌گويى ، واكنند . احوال را دوست ندارد - خطيب ، خطيب را كه نمىتواند ببيند - سلمانى ، سلمانى را دوست ندارد .

قَباهى [ قبا + ه + ى ] : قبا + اى ( قبائى ) ( ه - زائد است ) .

قِبچاق [ قبچاق - قفچاق ] : دشت خزر دشت و ناحيه‌اى بوده در شمال بحر خزر تا ، تارستان / سلجوقيان در آغاز در اين ناحيه بگلّه‌چرانى مشغول بودند .

قدم‌دار : ثابت‌قدم و پايدار .

قُرطِهء فُستُقى [ قُرطه ( كُرته ) - پيراهن ] ، [ فستق - پسته ] : پيراهن و جامهء پسته‌اى و سبزرنگ .

قَصَب : نى - ناى / نيشكر استخوان پوك - پارچه ظريف - مرواريد تر - پردهء كعبه را كه زربفت است « قصب » گويند ، در شيراز هم به خرماى خشك گويند .

قُلزُم : دريا - رود بزرگ .

قُندُز : كلاه پوست روباه / خورشيد قندزپوش .

قِنينه : آوندى كه شراب در آن پُر كنند مانند شيشه و صراحى .

كاس : كاسه - پياله .

كَالْأَنْعامِ * : مانند چهارپايان .

[ قرآن مجيد سوره اعراف آيه 179 / سورهء حج آيه 30 / سورهء فرقان آيه 44 ] .