شرح مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ٣٩

قصّهء سؤال كردن عايشه - رضى اللّه عنها - از مصطفى - صلّى اللّه عليه و سلّم - كه امروز باران باريد ، چون تو سوى « 5 » گورستان رفتى ، جامه‌هاى تو تر نيست ! 40

خود « 1 » بىهوش شد كه حمل بار امانت بر ذمّهء خويش بست كه اگر ايشان را هوش بودى ، اين‌چنين بار گران را كى قبول نمودى ؟ !

( بيت : )

آسمان بارِ امانت نتوانست كشيد * قرعهء فال به نامِ منِ ديوانه زدند

كنايت از آن بيهوشى و بيخودى است .

[ 1989 ]

مصطفى بىخويش « 2 » شد ز ان خوب‌ْصوت * شد نمازش در شبِ تعريسْ فوت 39

مراد از « صوت » صوت عشق است ، نه صوت بلال . چرا كه

/ A 61 /

حضرت بلال در شب تعريس توفيق بانگ نماز صبح نيافته بود .

[ 2002 ]

جان دشمن‌دارشان جسمى است صِرف * چون زياد از نَرْد او اسمى است صِرف

[ 2003 ]

آن به خاك اندر شد و كُل خاك شد * وين « 3 » نمك اندر شد و كُل پاك شد

« زياد » قسمى از بازى نرد است و نام شخصى است كه از دشمنان پيغمبر - صلّى اللّه عليه و سلّم - بود و آن پيغمبر را تهمت كرده بود ، چنانچه امام خاقانى به اين معنى بيتى فرمودند .

( بيت : )

مرا ز تهمت « 4 » مشت زياد بازرهان * كه بر زناى زنِ زيد گشته‌اند گوا

قصّهء سؤال كردن عايشه - رضى اللّه عنها - از مصطفى - صلّى اللّه عليه و سلّم - كه امروز باران باريد ، چون تو سوى « 5 » گورستان رفتى ، جامه‌هاى تو تر نيست ! 40

قصّهء سؤال كردن عايشه - رضى اللّه عنها - از مصطفى - صلّى اللّه عليه و سلّم - كه امروز باران باريد ، چون تو سوى « 5 » گورستان رفتى ، جامه‌هاى تو تر نيست ! 40

[ 2012 ]

مصطفى روزى به گورستان گذشت * با جنازهء مردى از ياران برفت

[ 2013 ]

خاك را در گور او آكنده كرد * زيرِ خاك آن دانه‌اش را زنده كرد

( 1 ) . س : + و . ( 2 ) . ش : بىهوش . ( 3 ) . ش : اين . ( 4 ) . س : نهمت . ( 5 ) . ش : بسوى .