شرح مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ٥٤٦

واژه‌نامه « 1 »

غدير : تالاب ، آبگير

غردلى : بددلى

غرّه : مغرور شدن

غزوجو : جنگجو

غسّال : آنكه مردگان را مىشويد و غسل مىدهد .

غطا : پرده

غفّار : بسيار آمرزنده

غل : بند و زنجير ، منظور حكم قضا و امر تكوينى است ؛ يا كنايه از انانيت و خودخواهى و خودبينى

غمّاز : بسيار غمزه‌كننده ؛ در اينجا پرده‌در و برملاكنندهء راز

غنّ : بخوان

غى : گمراهى

غيّاب : كسى كه هماره غيبت كند

غيب : نهان

غيبستان : عالم غيب ، عالم معنى

غير صايب : نادرست

غيرت‌پزى : حميّت

غيرت : ناخشنودى از مشاركت غير در حقّ خود . در اينجا منظور غيريت خدا از ما سواى خود است .

غيظ : خشم

فاتق : شكافنده و پاره‌كنندهء موانع

فارس : مشتق از « فرس » به معنا اسب ؛ يعنى اسب‌سوار ، سوار

فارغ البال : آسوده‌خاطر

فاروق : جداكنندهء حق از باطل و درست از نادرست

فاقه : ندارى ، نيازمندى

فايض : بهره‌مند

فتح : گشودن

فتحت : گشوده شد

فتراك : ترك‌بند

فتق : گشودن ، بازكردن

فتوح : گشايش ، گشايش دريچهء دل و معرفت

فتى : جوان

فجّار : جمع « فاجر » ، گنه‌پيشه ، گناهكار

فحوا : محتوا ، مضمون ، مفهوم ؛ لازمهء معنا

فخ : دام ، تله

فخر الانام : فخر آدميان ، لقب رسول گرامى اسلام ( ص )

فديش : فداش

فرّ : زيبايى ، برازندگى ، شوكت ، شكوه ، جلال

فرّاش : گسترندهء فرش

فراق : جدايى ؛ در اصطلاح عرفانى به مقامى گفته مىشود كه سالك از وحدت با معشوق ، محجوب باشد .