شرح مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ٥٢١

واژه‌نامه « 1 »

ارتسام : نقش بستن

ارتقا : بالا رفتن

ارحام : جمع « رحم » ، جاى بچه در شكم مادر

اردتم : مىخواهيد

اردى : هلاك كرد

ارضعى : او را شير ده

ارضين : جمع « ارض » ، زمينها

اركان : جمع « ركن » ، اعضاى بدن

ارواح النظر : روحهاى صاحب فكر و معرفت

از چونى رهيد : از خودى رها شد .

از مساحت برتر است : در قالب جسم در نمىآيد ، نامحدود است .

ازاله : از ميان بردن

ازرق : آبى ، نيلگون

اساطير اوّلين : افسانهء پيشينيان ؛ برگرفته از آيه‌هاى انعام / 25 ، انفال / 31 ، نحل / 24 ، مؤمنون / 83 ، فرقان / 5 ، نحل / 68 ، احقاف / 17 ، قلم / 5 ، مطفّفين / 13 .

اسب : چهارپاى نجيب مشهور ؛ در اينجا روح يا عقل

اسپر : سپر

استارها : ستاره‌ها

استفهام انكارى : پرسشى كه سؤال‌كننده مىخواهد پاسخ منفى از مخاطب بگيرد .

استن حنّانه : استن : ستون ؛ حنّانه : ناله . استن حنّانه : ساقهء درخت خرما و يا درخت مقل و سدرى كه حضرت رسول اكرم ( ص ) به هنگام خطبه خواندن بر آن تكيه مىفرمود و پس از آنكه منبر رسول ( ص ) را ساختند ، آن ساقهء درخت - مطابق روايات اسلامى - ناله برآورد . شرح مثنوى شريف ، ج 3 ، ص 862 .

استنكاف : خوددارى

استوا : تعادل

استور : ستور ، چهارپا

استون : ستون

استوى : تكيه زد

اسجدوا : سجده كنيد

اسد : شير

اسقمته : بيمار كردن تو مرد لئيم را

اسگاليد : حيله كرد

اسواق : جمع « سوق » ، بازارها

اسهل : آسان‌تر

اشجار : جمع « شجر » درختان

اشكال : پايبند ستوران و چهارپايان

اصابت : به هدف خوردن

اصبع : انگشت

اصحاب صفّه : يعنى فقرا و زهّاد و عبّاد صدر اسلام از قبيل : ابو ذر غفارى و سلمان فارسى