شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٧٨٣

ذكر صفات ارباب كمال و نعوت اصحاب جلال

بزرگواريها را . س :

اى گشته بنور معرفت ناظر خويش * آشفته مكن به معصيت خاطر خويش

چون نفس تو قصد مىكند ايمان را * بايد كه شوى بجان و دل « 1 » حاضر خويش

تراه إذا ما طاش ذو الجهل و الصّبى * حليما وقورا صائن النّفس هاديا

له حلم كهل فى صرامة حازم * و فى العين إن أبصرت أبصرت ساهيا

يروق صفاء الماء منه بوجهه * فأصبح منه الماء فى الوجه صافيا

صبورا على ريب الزّمان و صرفه * كتوما لأسرار الضّمير مداريا « 2 »

له همّة تعلو على كلّ همّة * كما قد علا البدر النّجوم الدّراريا

و من فضله يرعى ذماما لجاره * و يحفظ منه العهد إذ ظلّ راعيا

طيش : سبكسار « 3 » شدن . و رجل صارم : أى جلد شجاع ، و قد صرم ( بالضّمّ ) صرامة « 4 » .

و راقنى الشّىء يروقنى : أى أعجبنى . و الضّمير : ما ينطوى عليه القلب و يدقّ عن الوقوف عليه ، و قد تسمّى القوّة الّتى يحفظ بها ذلك ضميرا . « 5 » و الكوكب « 6 » الدّرّىّ : الثّاقب « 7 » المضىء ، ينسب إلى الدّرّ لبياضه ، و قد تكسر الدّال . « 8 »

مىفرمايد : بينى او را ، چون سبكى كند خداوند جهل و كودكى ، بردبار آهسته نگاه‌دارندهء نفس راهنماينده . مرو را باشد بردبارى دوموى در دليرى مرد بيدار ، و در چشم ، اگر بينى ، بينى غافلى را . خوش آيد صفاى آب ازو به روى او ، پس گردد ازو آب در روى صافى . شكيبا بر سختى زمان و حادثهء او ، پوشنده « 9 » مر رازهاى دل را ، مداراكننده .

مرو را باشد همّتى كه بلند شود بر هر همّت ، چنانچه به حقيقت بلند شود ماه تمام بر ستارگان روشن . و از احسان خود نگاه دارد پيمان مر همسايهء خود را ، و نگاه دارد ازو عهد را ، چون گردد نگاه‌دارنده . س :

( 1 ) . G : بجان دل شوى . ( 2 ) . C : مداويا . ( 3 ) . G : سبكبار . ( 4 ) . G : صرمة . - - صحاح : 1966 . ( 5 ) . مفردات : 512 . ( 6 ) . C : الكواكب . ( 7 ) . G : السابق . ( 8 ) . صحاح : 656 . ( 9 ) . C : + و .