شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ١٥

فاتحهء اولى « 1 » در بيان راه راست كه مسلوك اصفياست

گر نور و صفاى عارفان مىخواهى * از هرچه ترا نيست ضرورت بگذر

ظ :

خاطرت كى رقم فيض پذيرد هيهات * مگر از نقش پراكنده ورق ساده كنى

شيخ ابو يزيد مىفرمايد « 1 » : « أخذتم علمكم ميتا عن ميت و أخذنا علمنا عن الحىّ الّذى لا يموت . » « 2 » س :

پر شد ز شراب عشق جام دل من * وز لوح وجود شست نام دل من

گفتى سخن شهد زبانم همه روز * امروز رسيد خوش بكام دل من

امام فخر الدّين با شيخ نجم الدّين گفت : « بم عرفت ربّك ؟ » فرمود : « بواردات ترد على القلوب فتعجز النّفوس « 3 » عن تكذيبها . » « 4 » ض :

و ثمّ وراء النّقل علم يدقّ عن * مدارك « 5 » غايات العقول السّليمة

تلقّيته منّى و عنّى أخذته * و نفسى كانت عن عطائى ممدّتى « 6 »

ظ :

مبين حقير گدايان عشق را كاين قوم * شهان بىكمر و خسروان بىكلهند

قدم منه بخرابات جز به شرط ادب * كه ساكنان درش محرمان پادشهند

غلام همّت دردىكشان يكرنگم * نه اين گروه كه ازرق‌ردا و « 7 » دل سيهند

و مخالفت اين طايفه با يكدگر مبنى است بر اختلاف مشرب در كتمان و افشاى اسرار . بعضى مىگويند :

أبكى إلى الشّرق إن كانت منازلكم * من جانب الغرب خوف القيل و القال

أقول بالخدّ خال حين أذكره * خوف الرّقيب و ما بالخدّ من خال

و بعضى مىگويند :

ألا فاسقنى خمرا و قل لى هى الخمر * و لا تسقنى سرّا إذا أمكن الجهر

( 1 ) . E : فرمايد . ( 2 ) . - فتوحات 1 : 139 . ( 3 ) . D : النفس . ( 4 ) . مجالس العشاق : 86 ؛ روضات الجنان 2 : 325 - 326 . ( 5 ) . B : تدارك . ( 6 ) . همان : 76 - 77 . ( 7 ) . DF : ازرق‌رداى .