شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٧٥٢

دم زدن از لوازم تقدير و منع كردن از حيله و تدبير

مىفرمايد : فروتنى مكن مر هيچ آفريده را بر طمع ؛ چه به درستى كه آن سستى است از تو در دين . و بجو روزى از خدا ازآنچه در خزانه‌هاى اوست ؛ چه نيست فرمان خدا مگر در ميان كاف و نون « 1 » . به درستى كه آن كس كه تو اميد مىدارى به او و « 2 » اميدوار مىشوى « 3 » به او از خلايق ، مسكين پسر مسكين است . س :

اى يافته از جانب حقّ نعمت و ناز * زنهار مبر پيش كسى دست نياز

گر خير خود از غير خدا مىجوئى * شكّ نيست كه نااميد مىگردى باز

ما أحسن الدّين و الدّنيا إذا اجتمعا * لا بارك اللّه فى الدّنيا بلا دين

لو كان باللّبّ يزداد اللّبيب غنى * لكان كلّ لبيب مثل قارون

لكنّما الرّزق بالميزان من حكم * يعطى اللّبيب و يعطى كلّ مأفون

ميزان : ترازو . و مأفون : كسى كه او را راى نباشد .

مىفرمايد : چه خوبست دين و دنيا ، چون جمع « 4 » شوند ! بركت مكناد « 5 » خدا در دنيا بىدين ! اگر بودى كه به خرد افزون كردى خردمند توانگرى را ، هرآينه بودى هر خردمندى مانند قارون . ليكن روزى به « 6 » ترازوست از حاكمى كه مىدهد خردمند را و مىدهد هر نادان را . س :

گر علم كسى موجب حشمت بودى * نُه چرخ براى ما به خدمت بودى

گر مال جهان به قدر حكمت بودى * ما را همه روز ناز و نعمت بودى

دم زدن از لوازم تقدير و منع كردن از حيله و تدبير

دم زدن از لوازم تقدير و منع كردن از حيله و تدبير

ما لا يكون فلا يكون بحيلة * أبدا و ما هو كائن سيكون

سيكون ما هو كائن فى وقته * و أخو الجهالة متعب محزون

يسعى القوىّ فلا ينال بسعيه * حظّا و يحظى عاجز و مهين


( 1 ) . G : ن . ( 2 ) . G : - و . ( 3 ) . E : اميددار مىباشى . ( 4 ) . E : شمع . ( 5 ) . G : نكناد . ( 6 ) . E : نه .