شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٦٦١

حكايت غزاى « 4 » بدر و فتح رسول عالىقدر

كه كردار ايشان نيكوتركردارى بود . به دستهاى « 1 » ايشان شمشيرهاى سبك برنده و به حقيقت زدوده آن را بجلا و روشن كردن . پس بسيار گذاشتند از نوخاستهء خداوند حميّت را افكنده و از خداوند دليرى دو موى ازيشان . س :

از حضرت حقّ چو فتح شد روزى ما * مشهور دو عالم است فيروزى ما

ما شمع‌صفت براى دين مىسوزيم * ديدند تمام خلق دلسوزى ما

و تبكى عيون النّائحات عليهم * تجود بإسبال الرّشاش و بالوبل

نوائح تبكى عتبة الغىّ و ابنه * و شيبة تنعاه و تنعى أبا جهل

و ذا الذّحل تنعى و ابن جدعان فيهم * مسلّبة حرّى مبيّنة الثّكل

إسبال : باريدن باران « 2 » . و رشّ : باران اندك ، و رشاش « 3 » ( بكسر ) : جمع او . و وبل ( بتسكين ) : باران بزرگ‌قطره . و عتبة الغىّ : از قبيل « شيبة الحمد » . و ذحل ( بذال معجمه و حاء مهمله ) : كينه . و جدعان بضمّ جيم و دال مهمله ، و ابن جدعان : عبد اللّه . و تسليب : جامهء سوك پوشيدن . و الحرّان : العطشان ، و الأنثى : حرّى .

مىفرمايد : گريه مىكردند چشمان نوحه‌گران بريشان ، سخا مىكرد به باريدن بارانهاى « 4 » اندك و بباران « 5 » بزرگ‌قطره . نوحه‌گرانى كه گريه مىكردند بر عتبهء منسوب به گمراهى ، و بر وليد پسر او ، و بر شيبه . مىگفتند خبر مرگ « 6 » شيبه را و مىگفتند خبر مرگ ابو جهل را . و خداوند كينه را خبر مرگ مىگفتند . و عبد اللّه پسر جدعان دريشان بود ، در حالى كه بودند آن زنان پوشندهء جامهء « 7 » عزا ، تشنه ، هويدا شده نايافتن ايشان پسران خود را . س :

چون دشمن من ز بخت وارون بگريست * بر زارى او چشم شفق خون بگريست

آن دم كه ميان خاك و خون مىغلطيد * ديدم به دو چشم خود كه گردون بگريست

( 1 ) . C : بدست . ( 2 ) . E : - باران . ( 3 ) . B : رشاس . ( 4 ) . CG : باران . ( 5 ) . CG : به باريدن باران . ( 6 ) . E : - شيبه . . . ( 7 ) . E : آن زمان جامهء .