شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٥٨٧

حكايت

كسى لطف كردن . و دسّ : پنهان فرستادن . و إعوال : گريستن به آواز . و ذرفت عينه : إذا سال منه « 1 » الدّمع ( من الرّابع « 2 » ) . و جزاى إن « 3 » محذوف ، أى لانتقمنا منكم ، مثل وَ لَوْ تَرى إِذِ الْمُجْرِمُونَ ناكِسُوا رُؤُسِهِمْ « 4 » ، أى لرأيت أمرا شنيعا . و غداة مبنى بر فتح .

مىفرمايد : پس اگر افكنده شويد « 5 » در زير شمشيرهاى ما ، چون افكندن كعب ابى الأشرف ، بامدادى كه ديد خدا « 6 » بيراهى او را ، و روى گردانيد « 7 » چون شتر نر « 8 » گردنده از راه راست . پس فروفرستاد خدا جبرئيل را در كشتن او بوحى به بندهء « 9 » او ، لطف كرده شده . پس پنهان فرستاد رسول خدا فرستاده‌اى را « 10 » براى او به شمشير خداوند تيزناى تنك كرده . پس شب گذاشت چشمها براى او گريه‌كننده كه هرگاه كه « 11 » داده مىشد خبر مرگ كعب مران چشمها را ، اشك مىريختند . س :

اعدا كه ز قهر ما بهم يار شدند * ناگاه بدست ما گرفتار شدند

جمعى كه به قصد ما كمر مىبستند * ديديم كه از غيب نگونسار شدند

حكايت

حكايت

كعب بن اشرف هجو پيغمبر و اصحاب او گفته بود و نام زنان ايشان برده و بر اهل بدر زارى نموده و پيغمبر « 12 » ازين صورت بسى متضرّر شده بود . روزى فرمود : « كيست كه كعب بن اشرف را بقتل آورد كه اذيّت به خدا و رسول او رسانيده . » محمّد بن مسلمه برخاست و گفت : « يا رسول اللّه ، ترا ارادت هست كه او را قتل كنند ؟ » فرمود : « آرى . » گفت : « مرا رخصت فرماى « 13 » كه پيش او هرچه خواهم بگويم . » و او را رخصت داد . پس محمّد بن مسلمه پيش كعب رفت و گفت : « اين شخص از ما طلب صدقه كرده و ما را برنج آورده و از تو قرضى مىطلبيم « 14 » . » گفت : « بحقّ خدا كه شما ازو ملول گرديد . » او گفت : « ما

( 1 ) . E : منها . ( 2 ) . C : از رابع . ( 3 ) . A : آن . ( 4 ) . السّجدة : 12 . ( 5 ) . ADE : شوند . ( 6 ) . CG : - خدا . ( 7 ) . C : روى كردانيدن ، E : رو كردانيدن . ( 8 ) . CE : بر . ( 9 ) . C : بيننده . ( 10 ) . C : - را . ( 11 ) . BC : - كه . ( 12 ) . E : + ص . ( 13 ) . G : فرما . ( 14 ) . C : مىطلبم .