شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٥١٠

شكايت از جمعى قرشى « 3 » كه به سعادت « 4 » بيعت ناظم رسيده‌اند پس تيغ خلاف از غلاف ادبار كشيده‌اند

جمعى كه ز بادهء فنا بىهوشند * بر لب زنده‌اند قفل و خوش « 1 » خاموشند

از آتش ظلم گرچه « 2 » گاهى جوشند * اصلاح كنند و عيب مردم پوشند

شكايت از جمعى قرشى « 3 » كه به سعادت « 4 » بيعت ناظم رسيده‌اند پس تيغ خلاف از غلاف ادبار كشيده‌اند

شكايت از جمعى قرشى « 3 » كه به سعادت « 4 » بيعت ناظم رسيده‌اند پس تيغ خلاف از غلاف ادبار كشيده‌اند

تلكم قريش تمنّانى لتقتلنى * فلا و ربّك ما بزّوا و لا ظفروا

فإن بقيت فرهن ذمّتى لكم * بذات ودقين لا يعفو لها أثر « 5 »

و إن هلكت فإنّى سوف أورثهم * ذلّ الحياة فقد خانوا و قد غدروا

اصل تمنّا « تتمنّا » . و فى المثل : « من عزّ ، بزّ » ، أى من غلب ، أخذ السّلب . و رهن بمعنى مفعول . و الذّمّة : ما يذمّ الرّجل على إضاعته من عهد . و الودق : المطر ، و فى الأساس : « حرب ذات ودقين شبّهت بسحابة ذات مطرتين شديدتين ؛ و يروى عن علىّ ، رضوان اللّه عليه « 6 » :

فإن بقيت إلى آخر البيت . » « 7 » و قال الجوهرىّ : « ذات ودقين الدّاهية ، أى ذات وجهين كأنّها جاءت من وجهين . » « 8 » و عفا : ناپيدا شدن .

مىفرمايد : آن قريشند ، آرزو مىكنند تا بكشند مرا ، پس « 9 » بحقّ پروردگار تو نربايند از من چيزى و ظفر نيابند . پس اگر بمانم « 10 » ، پس گروست عهد من مر شما را بحربى كه ناپيدا « 11 » نشود مران را نشان . و اگر هلاك شوم ، پس به درستى كه من زود ميراث گذارم ايشان را خوارى زندگى ، كه به حقيقت خيانت « 12 » كردند در عهد و به حقيقت پيمان شكستند . س :

ديديم جماعتى بايمان درست * بودى همه را حديث و پيمان درست

امروز چنانست كه در روى زمين * بسيار عزيزست مسلمان درست


( 1 ) . E : - خوش . ( 2 ) . A : اگرچه . ( 3 ) . E : قريشى . ( 4 ) . C : بشرف . ( 5 ) . E : اثروا . ( 6 ) . CG : عليه السلام . ( 7 ) . أساس البلاغة : 495 . ( 8 ) . صحاح : 1563 . ( 9 ) . A : + نه . ( 10 ) . AG : + من . ( 11 ) . E : پيدا . ( 12 ) . C : جنانجه .