شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٦٦

امر بصبر و تحمّل و ارشاد بتفويض و توكّل

لا تضجرنّ و لا يعجزك مطلبها * فالنّجح يتلف بين العجز و الضّجر

الرّواح : من زوال الشّمس إلى اللّيل . « 1 » و بكرة : بامداد ، و بكر ( بفتح كاف ) : جمع او . و إعجاز : عاجز كردن . و نجح ( بضمّ « 2 » نون ) : روا شدن حاجت . و تلف : هلاك شدن ( از رابع ) .

مىفرمايد : صبر كن بر رنج رفتن از اوّل شب و بىخوابى و به زمان بعد از پيشين تا شب بر حاجتها و به بامدادها « 3 » . تنگدل مشو و بايد كه عاجز نكند ترا طلب آن ، چه روا شدن حاجت تلف مىشود در ميان سستى و تنگدلى . س :

اى از تو خدا و خلق عالم خشنود * گاهى كه ترا هست مهمّى مقصود

غمناك مباش و عاجزى پيشه مكن * كز فضل خدا بران ظفر يا بى زود

إنّى وجدت و فى الأيّام تجربة * للصّبر عاقبة محمودة الأثر

و قلّ من جدّ فى أمر يطالبه * فاستصحب الصّبر إلّا فاز بالظّفر

أثر : نشان كه از چيزى بماند . و مطالبة : چيزى از كسى « 4 » خواستن . و استصحاب :

مصاحب « 5 » كسى شدن . و فوز : فيروزى يافتن .

مىفرمايد : به درستى كه من يافته‌ام - و در روزگار تجربه است - مر صبر را سرانجامى ستوده‌اثر . و كم باشد كسى كه كوشد « 6 » در كارى كه جويد آن را ، پس مصاحب شود صبر را ، مگر كه فيروزى يابد بظفر . س :

در جُستن كام گر ترا باشد صبر * ناگاه بران ظفر بيابى چون ببر

من تجربه كرده‌ام كه صابر همه روز * سايد سر اعتبار و ناموس به ابر

امر بصبر و تحمّل و ارشاد بتفويض و توكّل

امر بصبر و تحمّل و ارشاد بتفويض و توكّل

اصبر قليلا فبعد العسر تيسير * و كلّ أمر له وقت و تدبير


( 1 ) . صحاح : 368 . ( 2 ) . CE : بفتح . ( 3 ) . E : به بامداد . ( 4 ) . G : از كسى چيزى . ( 5 ) . G : صاحب . ( 6 ) . G : كوشيد .