شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٤٩

تعريض به عبد الرّحمن بن ملجم مرادى و اشعار بتسليم و نامرادى

در معركه با خصم درآويز چو شير * تا زنده كنى بقتل او نام پدر

حكايت

حكايت

شيخ ابو طالب مكّى ، قدّس سرّه ، در قوت القلوب « 1 » مىگويد : مرتضى محمّد حنفيّه را در روز جمل « 2 » تقديم مىكرد و او بازپس مىرفت و « 3 » گفت : « هذه و اللّه الفتنة المظلمة العمياء . » و مرتضى فرمود : « لا أمّ لك ! أ تكون فتنة أبوك قائدها و سائقها « 4 » ؟ »

تعريض به عبد الرّحمن بن ملجم مرادى و اشعار بتسليم و نامرادى

تعريض به عبد الرّحمن بن ملجم مرادى و اشعار بتسليم و نامرادى

أريد حياته و يريد قتلى * عذيرك من خليلك من مراد « 5 »

زمخشرى در اساس اين بيت را نسبت به عمرو بن معديكرب كرده و گفته : « معناه هلمّ من يعذرك منه ، إن أوقعت به ، يعنى أنّه أهل للإيقاع به ، فإن أوقعت به ، كنت معذورا . » « 6 » و مثل اين در حرف باء موحّده از شيخ رضى منقول شد . و مراد از خليل عبد الرّحمن بن « 7 » ملجم مرادى ؛ و مراد : أبو قبيلة من اليمن و هو مراد بن زيد بن كهلان بن سبأ ، تمرّد فسمّى مرادا ، و هو فعال . و در بعضى نسخ بجاى حياته « 8 » « حباءه » .

مىفرمايد : مىخواهم من زندگى او را و مىخواهد او كشتن مرا ، بيار عذرخواه خود « 9 » از ايذاى دوست خود از قبيلهء مراد . س :

با اهل صفا تيره نبايد بودن * با مردم نيك بد نشايد بودن

من خير تو خواهم و تو بدخواه منى * حال تو درين قصّه چه خواهد بودن

( 1 ) . G : قوّة القلوب . ( 2 ) . G : حمل . ( 3 ) . E : - و . ( 4 ) . B : سابقها . ( 5 ) . G : مرادى . ( 6 ) . أساس البلاغة : 259 . ( 7 ) . C : - بن . ( 8 ) . E : حيات . ( 9 ) . C : عذر خود را .