شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٤٨

خطاب به پسر خود ، محمّد بن حنفيّه در حرب جمل « 6 » كه مشتمل است بر اسرار خفيّه

شكايت از باغيان در وقتى كه در « 1 » نزديك بصره نزول فرموده و متوجّه حرب طلحه و زبير و عايشه بوده « 2 »

و إنّى قد حللت بدار قوم * هم الأعداء و الأكباد سود

هم إن يظفروا بى يقتلونى * و إن قتلوا فليس لهم خلود

أسود : سياه ، و سود : جمع او . و سواد الكبد كناية عن العداوة « 3 » .

مىفرمايد : به درستى كه من به حقيقت فروآمدم بسراى قومى كه ايشان دشمنان منند و جگرها سياه است . ايشان اگر فيروز مىشوند « 4 » بر من ، مىكشند مرا ؛ و اگر بكشند « 5 » مرا ، پس نيست مر ايشان را جاودانه بودن . س :

دشمن كه كشد ز هر طرف تيغ چو بيد * وز جانب او كرده دلم قطع اميد

گيرم كه مراد او برآيد امّا * او نيز درين سرا نماند جاويد

خطاب به پسر خود ، محمّد بن حنفيّه در حرب جمل « 6 » كه مشتمل است بر اسرار خفيّه

اطعن [ بها ] طعن أبيك تحمد * لا خير فى حرب إذا لم توقد

بالمشرفىّ و القنا المسدّد

إيقاد : آتش افروختن ، قال اللّه تعالى : كُلَّما أَوْقَدُوا ناراً لِلْحَرْبِ أَطْفَأَهَا اللَّهُ « 7 » .

و المشرفىّ ( بفتح الميم ) : السّيف المنسوب إلى مشارف و هى قرى من الشّام .

مىفرمايد : نيزه بزن « 8 » مثل نيزه زدن پدر خود تا ستوده شوى ، نيست هيچ خير در كارزارى ، چون افروخته نشود به شمشير مشرفى « 9 » و نيزهء راست گردانيده . س :

اى گشته مهيّا ز رخت كام « 10 » پدر * وز بادهء مهر كرده پرجام پدر

( 1 ) . G : - در . ( 2 ) . E : بود . ( 3 ) . C : - و سواد . . . ( 4 ) . CG : شوند . ( 5 ) . B : مىكشند . ( 6 ) . E : + جميل . ( 7 ) . المائدة : 64 . ( 8 ) . E : زن . ( 9 ) . E : مشرقى . ( 10 ) . E : نام .