شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٤٢

حكايت شكست يافتن قريش در غزاى خندق و مغلوب شدن باطل و غالب گشتن حق

و ينصّرانه و يمجّسانه » « 1 » . و بيت ثانى ناظر به‌آنچه كفّار مىگفتند :

أ نترك لذّة الصّهباء نقدا * بما وعدوه من لبن و خمر

حياة ثمّ موت ثمّ حشر * حديث خرافة يا أمّ عمرو « 2 »

مىفرمايد : پس گفتيم مر ايشان را كه برمينگيزيد كارزار را « 3 » و خالص شويد و بازگرديد بدين خجسته احمد . پس گفتند : كافر شديم ما « 4 » به‌آنچه گفت احمد ، به درستى كه او بيم مىدهد ما را به برانگيختن از گور و به حكم در فرداى قيامت . پس كشتن ايشان بحقّ خدا افضل نزديكى است به پروردگار ما ، نيكوكار « 5 » بزرگ بزرگ داشته . س :

با دشمن خويش صد تنزّل كردم * وز جور و جفاى او تحمّل كردم

آخر كه دلم بقتل او يافت « 6 » قرار * شمشير كشيدم و توكّل كردم

حكايت شكست يافتن قريش در غزاى خندق و مغلوب شدن باطل و غالب گشتن حق

حكايت شكست يافتن قريش در غزاى خندق و مغلوب شدن باطل و غالب گشتن حق

و كانوا على الإسلام ألبا ثلاثة * فقد خرّ من تلك الثّلاثة واحد

و فرّ أبو عمرو هبيرة لم يعد * و لكن أخو الحرب المجرّب « 7 » عائد

نهيتم سيوف الهند أن يقفوا لنا * غداة التقينا و الرّماح مصائد

ضمير كانوا راجع به بنى قريظه « 8 » و غطفان و قريش ، چنانچه از حكايت خدعهء نعيم بن مسعود اشجعى غطفانى « 9 » در حرف لام مفهوم خواهد شد . و على از قبيل « فيوم علينا و يوم لنا » . و ألبت الجيش : جمعته ، و هم ألب ( بفتح الهمزة أو كسرها ) : إذا كانوا مجتمعين . و خرور « 10 » : افتادن . و مراد از واحد قريش ، چه در حرف باء موحّده گذشت كه هفت كس « 11 » از


( 1 ) . بخارى : 1270 ، 1271 ، 1296 ، 4402 ، 6110 ؛ مسلم : 4803 ، 4804 ، 4805 ، 4806 ، 4807 ؛ ترمذى : 2064 ؛ أبى داود : 4091 ؛ أحمد : 6884 ، 7387 ، 7463 ، 7832 ، 8206 ، 8739 ، 8949 ، 9851 ؛ مالك : 507 . ( 2 ) . E : عمر . ( 3 ) . G : كار را . ( 4 ) . E : - E : - ما . ( 5 ) . B : - نيكوكار . ( 6 ) . E : داد . ( 7 ) . G : المجرد . ( 8 ) . G : بنو قريظه . ( 9 ) . C : عطفانى ، G : قطفانى . ( 10 ) . E : خر در . ( 11 ) . C : - كس .