شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٠.٥١

10 . چگونگى تصحيح

10 . چگونگى تصحيح

10 . چگونگى تصحيح

الف ) نسخه‌هاى مورد استفاده را از حيث اختلاف ضبطها در دو گروه مىتوان قرار داد : گروه اوّل شامل نسخه‌هاى

A

،

B

،

E

و

F

است . نسخه‌هاى

C

،

D

و

G

نيز در گروه دوم جاى مىگيرند . در تصحيح كتاب ، جز در موارد اندك ، ضبطهاى نسخه‌هاى گروه اوّل بر گروه دوم ترجيح داده شد ، بدون آنكه هيچيك از اين نسخ به عنوان نسخهء اساس پذيرفته شود .

ب ) تمامى حواشى كتاب كه نوشتهء شارح است و با علامت « منه » مشخّص شده در پاى صفحات درج شد . علاوه بر اين ، تعدادى از آن حواشى نيز كه ديگران بر شرح ميبدى نوشته‌اند ، از نسخه‌هاى

C

و

E

نقل گرديد .

ج ) در همهء نسخه‌هاى مورد استفاده از نشانه‌هائى - بيشتر براى مشخّص نمودن گويندگان اشعار - استفاده شده است كه به همان گونه نقل شد :

ظ - حافظ ، د - شيخ محمود شبسترى ، ض - ابن فارض ، س - شارح ، مح - محيى الدّين بن عربى ، م - مثنوى و ع - مصراع .

د ) شارح در توضيح لغات عربى بيشتر به صحاح جوهرى و مفردات راغب اصفهانى نظر داشته و اغلب عين عبارات آنها را نقل كرده . برابرهاى فارسى نيز برگرفته از فرهنگهاى عربى به فارسى است . به هر صورت در اين خصوص به كتب مختلف لغت كه در دسترس بود مراجعه شد .

ه ) سعى بر آن بوده است كه مهما أمكن به مآخذ و منابع مورد استفادهء شارح ، چه از آنها نام برده باشد ، چه نه ، رجوع ، و در صورتى كه اين آثار به چاپ رسيده باشد ، در پاى صفحات به آنها ارجاع داده شود .

و ) يكى از خصوصيّات سبكى شارح استعمال « دگر » است به جاى « ديگر » . همين خصوصيّت در منشآت وى نيز ديده مىشود . در نسخهء

G

« دگر » همه جا ، حتّى در ابياتى كه ضبط « ديگر » وزن شعر را مختلّ مىكند ، به صورت « ديگر » نوشته شده است . اين موارد ، و همچنين بسيارى از اغلاط آشكار نسخه‌هاى

D

و

F

، در اختلاف نسخ ذكر نشد .