شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٥٩

خطاب « 1 » به حريث بن صباح در حرب صفّين و اظهار فضائل خويش بحسب دنيا و دين

حال . و عن قليل : أى بعد زمان قليل . و غير شكّ نعت « يقينا » مقدّر .

مىفرمايد : مرا مىخوانى در جنگ ، اى صاحب حيله ، و در دست راست من است شمشير برنده كه آشكارا مىكند زبانهء آتش بىدود را . هركه مىجنباند آن شمشير را ، ازو مرگ مىريزد ، هرآينه به حقيقت دانستم - و دانا صاحب فرهنگ است - كه نيستى تو درين حرب كه مقابله واقع شد درو چند بار خردمند ، و بعد از زمانى اندك بيقين بىشكّ بازمىگردم . س :

اى صاحب بخت تيره و روز سياه * تا چند چنين فتاده باشى از راه

تيغى است مرا چو شعلهء آتش تيز * بگريز كه يك‌بار بسوزى ناگاه

خطاب « 1 » به حريث بن صباح در حرب صفّين و اظهار فضائل خويش بحسب دنيا و دين

أنا علىّ و ابن عبد المطّلب * نحن و بيت اللّه أولى بالكتب

و بالنّبىّ المصطفى غير الكذب * أهل اللّواء و المقام و الحجب

نحن نصرناه على كلّ العرب

واو در و بيت اللّه براى قسم ، و بيت اللّه هو الكعبة ، قال اللّه « 2 » تعالى : وَ طَهِّرْ بَيْتِيَ لِلطَّائِفِينَ « 3 » . و أولى : سزاوارتر . و كذب ( بكسر ذال ) : دروغ‌گوى « 4 » . و لواء : علم لشكر . و مراد از مقام مقام ابراهيم ، عليه السّلام ، و از حجب پرده‌هاى كعبه ؛ و اگر گوئى فقها تصريح كرده‌اند كه سوگند بمخلوق ، مثل كعبه و نبى و جبرئيل و غير آن ، مكروه است ، پس چگونه در مصراع ثانى واقع شده ، گوئيم « 5 » شايد كه تحريم قسم به غير خدا بعد ازين نظم بوده باشد ، و نيز امام نووى در روضه مىگويد : « لو سبق لسانه إليه بلا قصد ، لم يوصف بكراهة ، بل هو لغو يمين و على هذا يحمل ما ثبت فى الصّحيحين أنّ النّبىّ ، صلّى اللّه عليه

( 1 ) . CG : + ظفرمآب . ( 2 ) . CG : - اللّه . ( 3 ) . الحجّ : 26 . ( 4 ) . BE : دروغ‌گو . ( 5 ) . B : + كه .