شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٠٠
مدح علم و ادب و حمد عقل و حسب
مىفرمايد : هركه باشد غلبه‌كننده بوسيلهء عقل و شجاعت ، پس صاحب بخت در كار معاش غالب باشد برو . س :
بخت است ستارهء سعادت پرتو * بخت است كه كهنه را دهد رونق نو
هرچند كه حكمت و شجاعت خوبست * گر بخت نباشد همه اين‌ها به دو جو
مدح علم و ادب و حمد عقل و حسب
مدح علم و ادب و حمد عقل و حسب
ليس البليّة فى أيّامنا عجبا * بل « 1 » السّلامة فيها أعجب العجب
البليّة : البلاء . و سلامة : از بلا رستن ( از رابع ) .
مىفرمايد : نيست بلا در روزگار ما عجب ، بلكه سلامت درو اعجب افراد مفهوم عجب است . س :
ايّام بلا و روزگار تعب است * وز ظلمت ظلم روز روشن چو شب است
گر هست « 2 » درين دور بلاها چه عجب * فىالجمله سلامتى كه باشد عجب است
ليس الجمال بأثواب تزيّنها * إنّ الجمال جمال العلم و الأدب
ليس اليتيم الّذى قد مات والده * إنّ اليتيم يتيم العقل و الحسب « 3 »
تزيين : آراستن . و اليتم « 4 » : فى الإنسان انقطاع الصّبىّ عن أبيه قبل بلوغه و فى سائر الحيوانات من قبل أمّه . « 5 » و قال ابن السّكّيت : الحسب و الكرم يكونان فى الرّجل ، و إن لم يكن له آباء لهم شرف . « 6 »
مىفرمايد : نيست جمال به جامه‌ها كه بيارائى آن را ، به درستى كه جمال ، جمال علم و ادبست « 7 » . نيست يتيم كسى كه به حقيقت مرد پدر او « 8 » ، به درستى كه يتيم ، يتيم عقل و حسب
( 1 ) . C : انّ . ( 2 ) . G : نيست . ( 3 ) . G : الادب . ( 4 ) . A : اليتيم . ( 5 ) . مفردات : 889 . ( 6 ) . صحاح : 110 . ( 7 ) . E : + و . ( 8 ) . C : + و .